Wtorek, 27 października 2026 Aktualności Poradniki Narzędzia Imprezy 2027 Firmy rolnicze
Obserwuj nas
Dziedzina w historii rolnictwa

Historia rolnictwa: handel i wymiana

Wydarzenia z historii rolnictwa w dziedzinie „Handel i wymiana”, ułożone od najstarszego: herbata w chinach epoki tang, wełna. bogactwo średniowiecznej anglii, kūmara. słodkie ziemniaki maorysów, kawa. od etiopii do jemenu, wisła i gdańsk. zboże na bałtyk, wymiana kolumbijska. rośliny przekraczają oceany, chlebowiec. z tahiti na karaiby, buffalo 1843. pierwszy elewator zbożowy, chicago 1848. giełda zboża, kauczuk. z amazonii na malaje, dunedin 1882. mrożone mięso przez ocean. Każde ma osobną stronę z opisem, mapą i źródłami.

11wydarzeń
1,1 tys.lat historii
5regionów
146źródeł naukowych
Pieter Bruegel starszy, Żniwa, 1565: chłopi koszą zboże i odpoczywają w cieniu gruszy
Pieter Bruegel starszy, „Żniwa”, 1565. Metropolitan Museum of Art, Nowy Jork (domena publiczna).

Mapa wydarzeń

Numery na mapie odpowiadają kolejności wydarzeń na osi czasu, a każdy punkt prowadzi do opisu wydarzenia.

2636373940415057606972

Oś czasu

Średniowiecze

Nowe płodozmiany, pług, młyn i organizacja wsi w średniowiecznej Europie i poza nią.

26VIII–IX wiek · Chajing ok. 760–780; podatek 793Herbata w Chinach epoki TangPrzetwarzanie liści, klasztory, kupcy i państwowy fiskus połączyły gospodarstwa herbaciane z kulturą miejską Chin epoki Tang.ŚredniowieczeHandel i wymianaChiny · dynastia Tang36XII–XIV wiek · cło eksportowe od 1275Wełna. Bogactwo średniowiecznej AngliiHodowla owiec łączyła pracę gospodarstw z rynkami tkanin, kredytem kupieckim i dochodami korony. Rok 1275 wyznacza ważny etap opodatkowania eksportu.ŚredniowieczeHandel i wymianaAnglia · Yorkshire37Od XIII wieku · adaptacja przez kolejne stuleciaKūmara. Słodkie ziemniaki MaorysówMāori dostosowali polinezyjskie rośliny do sezonowego klimatu dzięki pracy nad glebą, magazynowaniu i wiedzy o miejscowym środowisku.ŚredniowieczeHandel i wymianaAotearoa · Nowa Zelandia39XV–XVII wiek • uprawa, napój i handelKawa. Od Etiopii do JemenuAfrykańskie pochodzenie arabiki, jemeńskie gospodarstwa górskie i handel przez porty Morza Czerwonego złożyły się na wczesną gospodarkę kawową.ŚredniowieczeHandel i wymianaEtiopia i Jemen

Nowożytność

Wymiana roślin między kontynentami, nowe uprawy i przemiany gospodarki wiejskiej.

40Od drugiej połowy XV do XVII wieku; cezura polityczna 1466Wisła i Gdańsk. Zboże na BałtykEksport zboża połączył folwarki, chłopskie gospodarstwa, porty rzeczne i kupców. Poznaj mechanizm handlu, jego koszty społeczne oraz granice mitu spichlerza Europy.NowożytnośćHandel i wymianaGdańsk · Wisła41od 1492 r.Wymiana kolumbijska. Rośliny przekraczają oceanyKukurydza i ziemniak trafiają poza Ameryki; pszenica i zwierzęta gospodarskie wędrują w przeciwnym kierunku.NowożytnośćHandel i wymianaAtlantyk · sieci globalne

Epoka przemysłowa

Maszyny, nawozy mineralne, hodowla nowych odmian i rolnictwo nastawione na rynek.

501793; pacyficzna historia uprawy znacznie wcześniejszaChlebowiec. Z Tahiti na KaraibyWyprawa Providence przeniosła chlebowiec do brytyjskich kolonii karaibskich. Rośliny, wyselekcjonowane wcześniej w Oceanii, stały się częścią miejscowych tradycji.Epoka przemysłowaHandel i wymianaTahiti i Karaiby571842–1843; rozwój w XIX i XX wiekuBuffalo 1843. Pierwszy elewator zbożowyPrzedsięwzięcie Darta i Dunbara połączyło mechaniczne podnoszenie ziarna z magazynowaniem w porcie; dalszy rozwój obejmował kolej, normy jakości i organizację pracy.Epoka przemysłowaHandel i wymianaBuffalo · USA60Od 1848 roku · standaryzacja i nadzór w XIX–XX wiekuChicago 1848. Giełda zbożaKlasy jakości, dokumenty magazynowe i kontrakty terminowe zmieniły sposób sprzedaży zboża oraz podział ryzyka cenowego.Epoka przemysłowaHandel i wymianaChicago · USA691876–początek XX wiekuKauczuk. Z Amazonii na MalajeTransfer roślin, ogrody botaniczne, wiedza plantatorów i praca migrantów tworzą nową geografię produkcji kauczuku.Epoka przemysłowaHandel i wymianaKew i Malaje721882 · pierwszy udany nowozelandzki transport do Wielkiej BrytaniiDunedin 1882. Mrożone mięso przez oceanChłodnictwo stworzyło daleki rynek dla mięsa, łącząc hodowlę owiec z koleją, zakładami przemysłowymi i żeglugą.Epoka przemysłowaHandel i wymianaNowa Zelandia

Chronologia w tabeli

NrOkres / dataTematLokalizacjaDziedzina
26VIII–IX wiek · Chajing ok. 760–780; podatek 793Herbata w epoce Tang: od uprawy krzewów do opodatkowanego rynkuChiny: południowe regiony upraw, dorzecze Jangcy i ośrodki konsumpcji na północyHandel i wymiana
36XII–XIV wiek · cło eksportowe od 1275Wełna średniowiecznej Anglii: owce, klasztory i handelAnglia; przykład: Fountains Abbey w YorkshireHandel i wymiana
37Od XIII wieku · adaptacja przez kolejne stuleciaKūmara w Aotearoa: ogrody i zimowe zapasy MāoriAotearoa/Nowa Zelandia; Triangle Flat, Ōtuataua i PūrākaunuiHandel i wymiana
39XV–XVII wiek • uprawa, napój i handelKawa między Etiopią a JemenemEtiopia i Jemen • szlaki Morza CzerwonegoHandel i wymiana
40Od drugiej połowy XV do XVII wieku; cezura polityczna 1466Wiślany handel zbożem: folwark, flis i port w GdańskuDorzecze Wisły, Gdańsk i szlaki bałtyckie do Europy zachodniejHandel i wymiana
41od 1492 r.Wymiana kolumbijska: rośliny, ludzie i oceanyAmeryki, Europa i Afryka · później sieci globalneHandel i wymiana
501793; pacyficzna historia uprawy znacznie wcześniejszaChlebowiec dociera na Saint Vincent i JamajkęTahiti → Saint Vincent i JamajkaHandel i wymiana
571842–1843; rozwój w XIX i XX wiekuElewatory Buffalo i masowy przeładunek zbożaBuffalo, jezioro Erie, stan Nowy Jork, USAHandel i wymiana
60Od 1848 roku · standaryzacja i nadzór w XIX–XX wiekuChicago Board of Trade: ziarno, kontrakty i reguły rynkuChicago, Illinois, USA; powiązania z rolniczym zapleczem i handlem międzynarodowymHandel i wymiana
691876–początek XX wiekuKauczuk: od Amazonii do plantacji w AzjiBrazylia, Kew, Cejlon, Singapur i MalajeHandel i wymiana
721882 · pierwszy udany nowozelandzki transport do Wielkiej BrytaniiDunedin 1882: mrożone mięso łączy farmę z LondynemTotara Estate, Port Chalmers i LondynHandel i wymiana

Artykuły o historii rolnictwa

Wszystkie artykuły (143) →

Skąd pochodzą informacje

Opisy powstały na podstawie artykułów naukowych, wyników badań archeologicznych i opracowań muzeów. Lista źródeł znajduje się na końcu strony każdego wydarzenia. Daty pradziejów to przybliżenia ustalone dzięki datowaniu radiowęglowemu, dlatego podajemy je jako przedziały. Lokalizacje na mapie wskazują obszar, w którym zjawisko jest najlepiej udokumentowane, a nie jedyne miejsce, w którym zachodziło.

Najważniejsze dla gospodarstwa, na bieżąco

Terminy dopłat, zmiany w przepisach, prace sezonowe i nowe maszyny.