Pierwszy laureat World Food Prize
Pierwsza nagroda w 1987
- Data
- 1987
- Miejsce
- Indie
- Kto
- M. S. Swaminathan
Swaminathan został pierwszym laureatem za rozwój i wprowadzanie wysokoplennych odmian pszenicy i ryżu w Indiach.
Zakres wyniku: Pierwszeństwo w historii określonej nagrody; kraj odnosi się do laureata i jego pracy.
Źródło: World Food Prize Foundation: M. S. Swaminathan - 1987 Laureate
Pierwsza kobieta wyróżniona World Food Prize
Pierwsza laureatka w 2000
- Data
- 2000
- Miejsce
- Meksyk
- Kto
- Evangelina Villegas
Villegas otrzymała nagrodę wspólnie z Surinderem Vasalem za kukurydzę o podwyższonej jakości białka, zwaną QPM.
Zakres wyniku: Pierwszeństwo w historii nagrody. Wyróżnienie współdzielone z innym laureatem.
Źródło: Crop Trust: Evangelina Villegas: The First Woman to Receive the World Food Prize
Pierwsza samodzielna laureatka World Food Prize
Samodzielna nagroda w 2003
- Data
- 16 października 2003
- Miejsce
- Des Moines, Iowa, USA
- Kto
- Catherine Bertini
Bertini uhonorowano za kierowanie Światowym Programem Żywnościowym ONZ. Była pierwszą kobietą, której przyznano tę nagrodę samodzielnie.
Zakres wyniku: Pierwszeństwo dotyczy samodzielnego wyróżnienia, nie pierwszej kobiety wśród wszystkich laureatów.
Źródło: World Food Prize Foundation: 2003 Laureate Award Ceremony
Pierwszy dyrektor generalny FAO
Wybór w 1945
- Data
- 1945
- Miejsce
- Quebec, Kanada
- Kto
- John Boyd Orr
Boyd Orr został wybrany podczas pierwszej sesji Konferencji FAO. Kierował organizacją w latach 1945-1948.
Zakres wyniku: Pierwszeństwo w historii stanowiska; według historycznej publikacji FAO.
Źródło: FAO: FAO: its origins, formation and evolution 1945-1981 - The leadership
Pierwszy afrykański laureat World Food Prize
Nagroda w 2004
- Data
- 2004
- Miejsce
- Sierra Leone
- Kto
- Monty Jones
Monty Jones został pierwszym afrykańskim laureatem za prace nad ryżem NERICA. Był współlaureatem nagrody w 2004.
Zakres wyniku: Pierwszeństwo w historii nagrody; kraj oznacza pochodzenie laureata.
Źródło: Forum for Agricultural Research in Africa: Prof. Monty Jones
Badaczka kukurydzy pierwszą samodzielną laureatką Nobla z fizjologii lub medycyny
Barbara McClintock, 1983
- Data
- 1983
- Miejsce
- Stany Zjednoczone
- Kto
- Barbara McClintock
McClintock badała genetykę kukurydzy. W 1983 została pierwszą kobietą, która otrzymała samodzielnie Nobla w tej dziedzinie.
Zakres wyniku: Pierwszeństwo dotyczy samodzielnej nagrody z fizjologii lub medycyny, nie wszystkich kategorii Nobla.
Źródło: Cold Spring Harbor Laboratory: Barbara McClintock: Free to discover
Pierwsza kobieta na stanowisku sekretarza rolnictwa USA
Ann M. Veneman, 2001
- Data
- 20 stycznia 2001
- Miejsce
- Stany Zjednoczone
- Kto
- Ann M. Veneman
Archiwum Białego Domu potwierdza pierwszeństwo Veneman oraz zaprzysiężenie jako 27. sekretarza rolnictwa.
Zakres wyniku: Dotyczy federalnego urzędu USA. Datę objęcia funkcji odróżniono od późniejszej uroczystości w marcu.
Źródła: White House Archives: Remarks during the swearing-in ceremony of Secretary Ann Veneman; White House Archives: Former Secretary of Agriculture Ann M. Veneman
Pierwszy komisarz rolnictwa Stanów Zjednoczonych
Isaac Newton, 1862
- Data
- 1 lipca 1862
- Miejsce
- Stany Zjednoczone
- Kto
- Isaac Newton
Po utworzeniu USDA Abraham Lincoln wybrał rolnika Isaaca Newtona na pierwszego komisarza departamentu.
Zakres wyniku: Chodzi o amerykańskiego rolnika i urzędnika, nie brytyjskiego fizyka o tym samym imieniu.
Źródło: USDA National Agricultural Library: Celebrating 200 Years of the U.S. House Committee on Agriculture: First Commissioner
Pierwsza czteroosobowa grupa laureatów World Food Prize
4 laureatów w 2016
- Data
- 2016
- Miejsce
- Waszyngton, USA - ogłoszenie
- Kto
- Maria Andrade; Howarth Bouis; Jan Low; Robert Mwanga
Organizator po raz pierwszy ogłosił jednocześnie czterech laureatów, wyróżnionych za biofortyfikację roślin.
Zakres wyniku: Liczba współlaureatów jednej edycji World Food Prize; rok ogłoszenia 2016.
Źródło: World Food Prize Foundation: Kenneth M. Quinn: Remarks at the 2016 Laureate Announcement Ceremony
Pierwsza laureatka Borlaug Field Award
Aditi Mukherji, 2012
- Data
- 17 października 2012
- Miejsce
- Des Moines, Iowa, USA
- Kto
- Aditi Mukherji
Badaczka IWMI otrzymała pierwszą nagrodę Norman Borlaug Award for Field Research and Application.
Zakres wyniku: Pierwszy laureat tej odrębnej nagrody; data wręczenia potwierdzona przez IWMI.
Źródło: International Water Management Institute (IWMI): Aditi Mukherji receives inaugural Norman Borlaug Field Award
Pierwsza kobieta na stanowisku dyrektora generalnego IRRI
Yvonne Pinto, 2024
- Data
- 2024
- Miejsce
- IRRI
- Kto
- Yvonne Pinto
Raport roczny IRRI wskazuje Pinto jako pierwszą kobietę kierującą instytutem na tym stanowisku.
Zakres wyniku: Pierwszeństwo dotyczy funkcji dyrektora generalnego Międzynarodowego Instytutu Badań nad Ryżem.
Źródło: International Rice Research Institute (IRRI): Statement from the Board: Annual Report 2024
Pierwsza kobieta na stanowisku zastępcy dyrektora generalnego FAO
Ann Tutwiler, styczeń 2011
- Data
- styczeń 2011
- Miejsce
- FAO
- Kto
- Ann Tutwiler
Tutwiler objęła stanowisko zastępcy dyrektora generalnego do spraw wiedzy.
Zakres wyniku: Pierwszeństwo potwierdzone w protokole Rady FAO; początek urzędowania podaje schemat organizacyjny.
Źródła: FAO: Council 140 verbatim records: appointment of Ann Tutwiler, pp. 241-242; FAO: FAO headquarters organogram: Margaret Ann Tutwiler
Pierwszy sekretarz rolnictwa Stanów Zjednoczonych
Norman J. Colman, 1889
- Data
- 1889
- Miejsce
- Stany Zjednoczone
- Kto
- Norman J. Colman
Colman został pierwszym sekretarzem rolnictwa po nadaniu USDA rangi departamentu gabinetowego.
Zakres wyniku: Urząd sekretarza; wcześniejsze stanowisko komisarza rolnictwa stanowi odrębną kategorię.
Źródło: Federal Highway Administration: Portrait of a General: General Roy Stone, part 4
Rekordy historyczne i krajowe#413Najdłużej urzędujący sekretarz rolnictwa USA
16 lat
- Data
- 1897-1913
- Miejsce
- Stany Zjednoczone
- Kto
- James Wilson
James Wilson kierował USDA przez kadencje trzech prezydentów: McKinleya, Roosevelta i Tafta.
Zakres wyniku: Historyczny okres pełnienia jednej funkcji; pierwszeństwo opisane przez historyka w materiale Iowa PBS z 2024.
Źródło: Iowa PBS; interview with State Historical Society historian: Immigrant Farm Boy to USDA Top Job (2024)
Pierwsza kobieta w rejestrze RCVS
Aleen Cust, 1922
- Data
- 1922
- Miejsce
- Wielka Brytania
- Kto
- Aleen Cust
Cust została wpisana do rejestru po zdaniu końcowego egzaminu RCVS.
Zakres wyniku: Pierwszeństwo dotyczy tego rejestru zawodowego, nie pierwszej kobiety studiującej weterynarię na świecie.
Źródło: RCVS Knowledge: Aleen Cust, first female Member of the Royal College of Veterinary Surgeons
Pierwsza Polka z dyplomem weterynarii
Helena Jurgielewiczowa, 1923
- Data
- 1923
- Miejsce
- Lwów, ówczesna Polska
- Kto
- Helena Jurgielewiczowa
Uzyskała dyplom Akademii Medycyny Weterynaryjnej we Lwowie.
Zakres wyniku: Pierwszeństwo i data według Muzeum Rolnictwa w Ciechanowcu.
Źródło: Muzeum Rolnictwa w Ciechanowcu: Helena Jurgielewiczowa (1897-1980): lekarz medycyny weterynaryjnej i oficer Wojska Polskiego
Pierwsza prezes Entomological Society of America
Edith Marion Patch, 1930
- Data
- 1930
- Miejsce
- Stany Zjednoczone
- Kto
- Edith Marion Patch
Badaczka mszyc została pierwszą kobietą wybraną na to stanowisko.
Zakres wyniku: Pierwszeństwo w tej organizacji; data wyboru podana przez University of Maine.
Źródło: University of Maine: Patch Innovation Station: Edith Patch’s career
Pierwsza naukowczyni zatrudniona przez RHS
Janaki Ammal, 1946
- Data
- 1946
- Miejsce
- Wisley, Wielka Brytania
- Kto
- Edavalath Kakkat Janaki Ammal
Botaniczka i cytolożka rozpoczęła pracę naukową w RHS Garden Wisley.
Zakres wyniku: Pierwszeństwo zatrudnienia w Royal Horticultural Society według jego zbiorów historycznych.
Źródło: Royal Horticultural Society: Janaki Ammal and her horticultural legacy
Pierwszy Afroamerykanin z doktoratem botaniki w USA
Thomas Wyatt Turner, 1921
- Data
- 1921
- Miejsce
- Cornell University, Stany Zjednoczone
- Kto
- Thomas Wyatt Turner
Praca doktorska dotyczyła wpływu soli na proporcje wzrostu części nadziemnych i korzeni.
Zakres wyniku: Pierwszeństwo w USA potwierdzone w historii Cornell.
Źródło: Cornell University: Fellowship honors Cornell’s first Black doctorate, Ph.D. 1921
Margaret Collins: pierwsza afroamerykańska entomolożka
Doktorat w 1950
- Data
- 1950
- Miejsce
- Stany Zjednoczone
- Kto
- Margaret S. Collins
Smithsonian opisuje jej pierwszeństwo; badania Collins koncentrowały się na termitach.
Zakres wyniku: Pierwszeństwo zawodowe w USA; stopień doktora uzyskała z zoologii.
Źródła: Smithsonian Institution Archives: Margaret Collins: Scholar, Civil Rights Activist, and Mentor; Smithsonian Institution Archives: Collins, Margaret: Biographical History
Johanna Westerdijk: pierwsza profesorka w Niderlandach
Fitopatologia; 1917
- Data
- Wykład inauguracyjny: 10 lutego 1917
- Miejsce
- Utrecht, Niderlandy
- Kto
- Johanna Westerdijk
Uniwersytet w Utrechcie wskazuje badaczkę chorób roślin jako pierwszą kobietę na stanowisku profesora w kraju.
Zakres wyniku: Pierwszeństwo krajowe; data dotyczy wykładu inauguracyjnego.
Źródło: Utrecht University: Johanna Westerdijk
Mary Engle Pennington: pierwsza kierowniczka laboratorium w historii FDA
Kierowanie laboratorium od 1907
- Data
- 1907
- Miejsce
- USA
- Kto
- Mary Engle Pennington
FDA wskazuje Pennington jako pierwszą kierowniczkę laboratorium w swojej historii; badała chłodnicze przechowywanie żywności.
Zakres wyniku: Wówczas Food Research Laboratory w USDA; rok rozpoczęcia potwierdza wspomnienie z 1953 r.
Źródła: US Food and Drug Administration: Mary Engle Pennington: The Cold Chain of Food Safety; Poultry Science: Nunc Dimittis: Mary Engle Pennington (Poultry Science 32, 363, 1953)
Jane Hinton: jedna z dwóch pierwszych czarnoskórych weterynarek w USA
Dyplom Penn Vet w 1949
- Data
- 1949
- Miejsce
- USA
- Kto
- Jane Hinton
Penn Vet wymienia Hinton i Alfredę Johnson Webb jako dwie pierwsze czarnoskóre weterynarki w USA.
Zakres wyniku: Pierwszeństwo wspólne; rok odnosi się do dyplomu Hinton.
Źródło: University of Pennsylvania School of Veterinary Medicine: Unboxing a Pioneer’s Legacy (10 November 2025)
Pierwszy noblista z wykształceniem weterynaryjnym
Peter Doherty; 1996
- Data
- 1996
- Kto
- Peter Doherty
Uniwersytet w Melbourne wskazuje Doherty’ego jako pierwszego noblistę z dyplomem weterynaryjnym.
Zakres wyniku: Nagroda z fizjologii lub medycyny, wspólna z Rolfem Zinkernagelem.
Źródło: University of Melbourne: Laureate Professor Peter Doherty
Brenchley - pierwsza naukowczyni w Rothamsted
1906
- Data
- 1906
- Miejsce
- Rothamsted, Hertfordshire
- Kto
- Winifred Brenchley
Spis archiwum podaje jej zatrudnienie jako botaniczki.
Zakres wyniku: Pierwszeństwo dotyczy tej instytucji.
Źródło: Rothamsted Research: Rothamsted Archive Catalogue, version 2019/2, p. 19
Campbell - pierwszy czarnoskóry doradca Extension w USA
1906
- Data
- 1906
- Miejsce
- Alabama, USA
- Kto
- Thomas Monroe Campbell
University of Arkansas opisuje jego pracę przy ruchomej szkole rolniczej Tuskegee.
Zakres wyniku: Pierwszeństwo dotyczy czarnoskórych doradców USDA.
Źródło: University of Arkansas Cooperative Extension Service: America’s First Black Extension Agent: T. M. Campbell
Agnew - pierwsza terenowa doradczyni home demonstration USDA
1910
- Data
- 1910
- Miejsce
- Wirginia, USA
- Kto
- Ella Graham Agnew
Biblioteka Wirginii opisuje jej program praktycznej edukacji dziewcząt wiejskich.
Zakres wyniku: Pierwszeństwo dotyczy wskazanej funkcji terenowej.
Źródło: Library of Virginia: Ella Graham Agnew
Maathai - pierwsza Afrykanka z Pokojową Nagrodą Nobla
2004
- Data
- 2004
- Miejsce
- Kenia
- Kto
- Wangari Maathai
Opis laureatki łączy jej działania z sadzeniem drzew i ochroną warunków życia ludności rolniczej.
Zakres wyniku: Kraj odnosi się do laureatki i jej działalności.
Źródło: Norwegian Nobel Institute: 2004: Wangari Maathai
Rekordy historyczne i krajowe#707Borlaug - wyjątkowość rolniczego Nobla według WFP
1970
- Data
- 1970 - rok nagrody
- Kto
- Norman Borlaug
World Food Prize określa go jako jedynego naukowca rolniczego z Pokojową Nagrodą Nobla.
Zakres wyniku: Klasyfikacja biograficzna fundacji.
Źródło: World Food Prize Foundation: Dr. Norman Borlaug
Zespół Chilton: pierwsze rośliny transgeniczne
1983
- Data
- 1983
- Miejsce
- USA
- Kto
- Mary-Dell Chilton i zespół
National Inventors Hall of Fame przypisuje zespołowi Chilton uzyskanie pierwszych roślin transgenicznych w 1983 r.
Zakres wyniku: Osiągnięcie zespołowe; nie pierwsza komercyjna żywność modyfikowana genetycznie.
Źródło: National Inventors Hall of Fame: Mary-Dell Chilton