Landini Rex 110 to jeden z najbardziej rozpoznawalnych ciągników sadowniczych i winniczych włoskiego producenta, który w ostatnich latach zdobył silną pozycję także w polskich gospodarstwach specjalistycznych. Model ten łączy kompaktową budowę z wysoką mocą i nowoczesnymi rozwiązaniami hydraulicznymi, dzięki czemu sprawdza się w wymagających warunkach upraw intensywnych. Został zaprojektowany z myślą o wygodnym manewrowaniu na wąskich działkach, pod koronami drzew i między rzędami winorośli, a jednocześnie zapewnia odpowiednią moc do pracy z cięższymi maszynami zawieszanymi i zaczepianymi. Wyróżnia się elastycznym silnikiem, rozbudowaną przekładnią i możliwością szerokiej konfiguracji, co pozwala dopasować go do specyfiki konkretnego gospodarstwa.
Historia serii Rex i miejsce modelu 110 w ofercie Landini
Marka Landini wywodzi się z Włoch i od ponad wieku specjalizuje się w produkcji ciągników rolniczych, ze szczególnym naciskiem na segment maszyn sadowniczych i winniczych. Seria Rex powstała jako odpowiedź na rosnące wymagania gospodarstw intensywnie wykorzystujących każdy metr powierzchni, gdzie tradycyjne ciągniki polowe są zbyt szerokie, zbyt ciężkie lub zbyt mało zwrotne. Pierwsze modele Rex pojawiły się na rynku w latach 90., jednak dopiero kolejne generacje, wyposażone w nowoczesne silniki i przekładnie, przyniosły serii dużą popularność w całej Europie.
Landini Rex 110 należy do nowszych odsłon rodziny Rex, która obejmuje kilka wariantów różniących się mocą, szerokością, typem mostu przedniego oraz poziomem wyposażenia kabiny. W zależności od rocznika i konkretnej wersji można go spotkać pod oznaczeniami Rex, Rex 4 lub z dodatkowymi symbolami identyfikującymi odmianę (np. GT, GE, F, V – odpowiednio do zastosowań ogólnosadowniczych, niskich, sadowniczo-winniczych czy bardzo wąskich). Liczba 110 odnosi się do przybliżonej mocy silnika, co plasuje ten ciągnik w segmencie maszyn o większej mocy wśród modeli specjalistycznych.
Rozwój serii Rex łączy się z rosnącą specjalizacją upraw: gospodarstwa sadownicze, plantacje porzeczek, malin, borówek, a także winnice i uprawy tunelowe zaczęły wymagać maszyn o bardzo precyzyjnie dobranych wymiarach i możliwościach. Landini, mając mocną pozycję na rynku włoskim, gdzie produkcja winogron i owoców ma długą tradycję, wykorzystał swoje doświadczenie do stworzenia konstrukcji o wzmocnionej ramie, dużym udźwigu tylnego podnośnika i bogatej hydraulice, a wszystko to zamknięte w wąskiej, niskiej sylwetce. Model Rex 110 stał się jednym z filarów tej oferty, kierowanej zarówno do dużych, zmechanizowanych gospodarstw, jak i do średnich producentów, którzy chcą wykonać większość prac jednym, uniwersalnym ciągnikiem specjalistycznym.
Wprowadzenie norm emisji spalin Stage IIIB, a następnie Stage IV i Stage V wymusiło modernizację jednostek napędowych w serii Rex. Landini w modelu 110 zastosował silniki z zaawansowanym systemem oczyszczania spalin, pozostając przy sprawdzonych układach wtryskowych typu common rail. Dzięki temu ciągnik zachował wysoką kulturę pracy i ekonomikę spalania, jednocześnie spełniając rygorystyczne wymagania środowiskowe obowiązujące w Unii Europejskiej. Historia Rex 110 to zatem także historia dostosowywania się do zmieniających się norm i oczekiwań użytkowników, zarówno pod względem komfortu, jak i ekologii.
Na rynku polskim Landini Rex 110 pojawił się początkowo głównie w gospodarstwach sadowniczych z rejonu Grójca, Sandomierza, Kujaw czy Lubelszczyzny, a także w winnicach na południu kraju. Z czasem model znalazł nabywców również w gospodarstwach ogrodniczych, warzywniczych oraz w firmach świadczących usługi oprysków i koszenia międzyrzędzi. Stopniowo wypracował sobie opinię maszyny dość zaawansowanej technicznie, wymagającej dbałości serwisowej, ale oferującej wysoką wydajność i komfort w intensywnej pracy.
Budowa, dane techniczne i kluczowe rozwiązania konstrukcyjne
Silnik i układ napędowy
Landini Rex 110 w zależności od generacji jest napędzany czterocylindrowym silnikiem wysokoprężnym o pojemności około 3,6–3,8 litra (w nowszych odsłonach to jednostki z rodziny Deutz lub silniki produkowane w grupie Argo Tractors). Moc maksymalna oscyluje w granicach 102–110 KM, a moment obrotowy sięga ponad 400 Nm przy relatywnie niskich obrotach. Taka charakterystyka jednostki napędowej pozwala na płynne rozwijanie siły uciągu oraz stabilną pracę wałka odbioru mocy z maszynami o zróżnicowanym zapotrzebowaniu na energię.
Silnik wyposażony jest w system wtrysku common rail, turbosprężarkę z intercoolerem oraz rozbudowany układ oczyszczania spalin. W zależności od normy emisji stosuje się połączenie katalizatora DOC, filtra DPF oraz układu selektywnej redukcji katalitycznej SCR z dodatkiem AdBlue. Mimo dodatkowych elementów układu wydechowego konstruktorzy zadbali, aby nie zwiększyć nadmiernie gabarytów ciągnika – układy te są kompaktowo zintegrowane z ramą, tak by nie ograniczały widoczności z miejsca operatora.
Przekładnia w Landini Rex 110 występuje w kilku wariantach, w tym mechaniczna z synchronizacją biegów i rewersem oraz wersje z elektrohydraulicznym rewersem pod obciążeniem. Spotyka się skrzynie o konfiguracjach 12/12, 24/24, a nawet 32/32 z biegami pełzającymi, co umożliwia bardzo wolną pracę przy specjalistycznych zabiegach, takich jak dokładne opryski, prace pielęgnacyjne czy zabiegi pod osłonami. Zakres prędkości jazdy zwykle wynosi od poniżej 1 km/h do około 40 km/h w transporcie, choć w wielu gospodarstwach ciągnik ten wykorzystywany jest głównie w polu, a nie na długich dystansach drogowych.
Rewers elektrohydrauliczny z regulacją agresywności zmiany kierunku obrotów to jedno z rozwiązań szczególnie cenionych przez operatorów. Pozwala ono na komfortową zmianę jazdy przód–tył bez użycia sprzęgła, co w pracy z ładowaczem lub przy częstych nawrotach na końcu rzędu znacząco zmniejsza zmęczenie kierowcy i przyspiesza cykl roboczy. W wielu wersjach przekładni można spotkać także system powershift umożliwiający zmianę przełożeń pod obciążeniem bez rozłączania napędu.
Układ jezdny, mosty i zwrotność
Jedną z kluczowych cech Landini Rex 110 jest kompaktowy, wąski rozstaw kół oraz mały promień skrętu. Przedni most jest zazwyczaj sztywny, z napędem 4×4 dołączanym elektrohydraulicznie, choć w części wersji stosuje się mosty z wzmocnioną konstrukcją przystosowaną do pracy z ładowaczem czołowym. Kąt skrętu przednich kół dochodzi do około 55–60 stopni, co zapewnia bardzo mały promień zawracania – parametr niezwykle ważny podczas manewrowania między rzędami drzew.
Szerokość zewnętrzna ciągnika, zależna od rozstawu kół i rodzaju ogumienia, może wynosić nawet około 1,3–1,5 m w wersjach bardzo wąskich oraz nieco więcej w wariantach ogólnosadowniczych. Dzięki temu Landini Rex 110 jest w stanie pracować w sadach i winnicach o gęstym nasadzeniu, gdzie odległość między rzędami jest ograniczona, a pod koronami drzew pozostaje niewiele miejsca. Nisko poprowadzony środek ciężkości i możliwość montażu kół o stosunkowo dużej średnicy przy ograniczonej szerokości zapewniają dobrą stabilność, szczególnie na skłonach.
Napęd na cztery koła można włączać i wyłączać z kabiny; stosowane są również blokady mechanizmu różnicowego – najczęściej elektrohydrauliczne, aktywowane przyciskiem. Pozwala to ograniczyć poślizg w trudnych warunkach glebowych, np. na glinach, w koleinach po deszczu czy na pochyłościach, gdzie wymagany jest pewny uciąg przy jednoczesnym zachowaniu zwrotności.
Hydraulika, podnośnik i WOM
Hydraulika to mocna strona Landini Rex 110. Zależnie od wersji ciągnik może być wyposażony w pompę o wydajności około 50–60 l/min do zasilania zewnętrznych obwodów hydraulicznych oraz osobną pompę dla układu wspomagania kierownicy. Taki podział zapewnia płynną pracę kierownicy nawet przy równoczesnym korzystaniu z kilku sekcji hydraulicznych, co ma duże znaczenie podczas manewrowania w ciasnej przestrzeni z jednoczesną obsługą np. opryskiwacza lub kosiarki międzyrzędowej.
Na tylnym panelu znajdują się trzy lub więcej wyjść hydraulicznych sterowanych zaworami manualnymi lub elektrohydraulicznymi, często z regulacją przepływu. Umożliwia to współpracę z szeroką gamą maszyn: opryskiwaczy, platform sadowniczych, rozdrabniaczy, kosiarko-rozdrabniaczy, glebogryzarek, maszyn do mechanicznego odchwaszczania i wielu innych. Opcjonalnie ciągnik może być wyposażony także w przedni TUZ i przedni WOM, co jeszcze bardziej zwiększa jego wszechstronność.
Tylny podnośnik kategorii II (czasem z redukcją do I) oferuje udźwig w granicach 3000–3400 kg, co jak na tak kompaktowy ciągnik jest wynikiem bardzo dobrym. Mechaniczna lub elektroniczna regulacja siłowa i pozycyjna pozwala na precyzyjne utrzymywanie głębokości pracy narzędzi uprawowych oraz bezpieczne zawieszanie cięższych maszyn agregowanych w sadach. Tylne cięgła często wyposażone są w szybkozłącza hakowe, ułatwiające podczepianie narzędzi w trudnych warunkach terenowych.
Wałek odbioru mocy (WOM) w Landini Rex 110 pracuje w standardowych prędkościach 540 i 540E, a w niektórych konfiguracjach również 1000 obr./min. Zastosowanie ekonomicznego trybu 540E pozwala obniżyć obroty silnika przy pracy z maszynami o mniejszym zapotrzebowaniu na moc, co przekłada się na niższe zużycie paliwa oraz mniejszy poziom hałasu. Załączanie WOM jest elektrohydrauliczne, często z funkcją miękkiego startu, zabezpieczającą przed szarpnięciami przy ruszaniu z maszyną o dużej bezwładności, np. ciężkim rozdrabniaczem sadowniczym.
Kabina, ergonomia i wyposażenie
Kabina w Landini Rex 110 została zaprojektowana z myślą o całodziennych pracach w sadzie, gdzie operator spędza wiele godzin, często wykonując monotonne, ale wymagające skupienia zabiegi. Wysokiej jakości fotele z pneumatyczną regulacją, dobrze zaprojektowane podłokietniki i intuicyjny układ dźwigni mają ograniczać zmęczenie. Duże przeszklenia zapewniają dobrą widoczność na boki i do tyłu, co ułatwia precyzyjne prowadzenie maszyn w międzyrzędziach oraz kontrolę dysz opryskiwacza.
Kabiny serii Rex często mogą być wyposażone w system filtracji powietrza o podwyższonej klasie, spełniający wymagania dla kabin kategorii 4, czyli przystosowanych do pracy z chemikaliami. Dzięki temu operator jest lepiej chroniony przed mgłą opryskową, co ma kluczowe znaczenie w sadach i winnicach, gdzie zabiegi ochrony roślin są częste. Klimatyzacja, ogrzewanie, dobrze rozmieszczone nawiewy oraz oświetlenie robocze LED to elementy, które w nowszych egzemplarzach są standardem lub popularnymi opcjami.
W kwestii ergonomii część użytkowników zwraca uwagę na charakterystyczny układ dźwigni i przełączników, który wymaga krótkiego okresu przyzwyczajenia. Po jego pokonaniu obsługa staje się intuicyjna: najważniejsze funkcje – rewers, WOM, podnośnik, sterowanie hydrauliką – rozmieszczone są blisko prawej ręki operatora. Przedni panel z zestawem wskaźników i wyświetlaczy dostarcza informacji o prędkości jazdy, obrotach silnika, aktywnych funkcjach i podstawowych parametrach pracy.
Dane techniczne – przykładowe parametry
- Moc maksymalna: około 102–110 KM
- Pojemność silnika: ok. 3,6–3,8 l, 4 cylindry, turbodoładowanie
- Norma emisji: Stage IIIB / Stage IV / Stage V (zależnie od rocznika)
- Przekładnia: 12/12, 24/24 lub 32/32 z biegami pełzającymi
- Prędkość maksymalna: do ok. 40 km/h
- Napęd: 4×4, napęd przedni załączany elektrohydraulicznie
- Udźwig tylnego podnośnika: ok. 3000–3400 kg
- WOM: 540 / 540E / (opcjonalnie 1000 obr./min)
- Wydajność pompy hydraulicznej: ok. 50–60 l/min (pompa główna)
- Masa własna: w granicach 3500–4000 kg (w zależności od wyposażenia)
- Szerokość: ok. 1,3–1,7 m (w zależności od wersji i ogumienia)
- Rozstaw osi: około 2,1–2,2 m
Trzeba podkreślić, że poszczególne wartości mogą się nieznacznie różnić w zależności od generacji, rynku docelowego oraz indywidualnej konfiguracji zamawianej u dealera. Istnieją także wersje o obniżonej kabinie lub nawet z platformą bez kabiny, przeznaczone do specyficznych zastosowań pod osłonami lub w uprawach o bardzo niskiej konstrukcji podpór roślin.
Zastosowanie, warunki pracy, zalety i wady Landini Rex 110
Typowe zastosowania w gospodarstwie
Landini Rex 110 został stworzony przede wszystkim do intensywnych prac w sadach jabłoniowych, gruszowych, wiśniowych, czereśniowych oraz w winnicach. Jego kompaktowe wymiary i wysoka moc predestynują go do roli podstawowego ciągnika sadowniczego, który jest w stanie obsłużyć większość maszyn wykorzystywanych w ciągu sezonu. Od wczesnowiosennych oprysków, przez nawożenie, uprawę międzyrzędzi, cięcie i rozdrabnianie gałęzi, aż po prace transportowe podczas zbiorów – Rex 110 może funkcjonować jako główna maszyna robocza.
Jednym z kluczowych zadań tego modelu jest współpraca z opryskiwaczami sadowniczymi, zarówno zaczepianymi, jak i zawieszanymi. Stabilny WOM, możliwość pracy w trybie ekonomicznym, odpowiedni udźwig i moc hydrauliki sprawiają, że ciągnik radzi sobie z nowoczesnymi opryskiwaczami wyposażonymi w wentylatory o dużej średnicy, sekcje sterowane elektrycznie oraz systemy sterowania dawką. Dobra widoczność do tyłu ułatwia obserwację pracy belki opryskowej lub kolumny, a szczelna kabina z efektywnym filtrem dba o komfort i bezpieczeństwo operatora.
Kolejnym typowym zadaniem jest koszenie i rozdrabnianie, zarówno międzyrzędzi, jak i pasa pod drzewami. Landini Rex 110 często współpracuje z kosiarkami bijakowymi, rozdrabniaczami do gałęzi, kosiarko-rozdrabniaczami z wysuwanymi ramionami, a także z maszynami do mechanicznego odchwaszczania. W tym przypadku istotna jest możliwość precyzyjnego prowadzenia ciągnika w wąskich przejazdach, a także dostępność odpowiednio rozbudowanej hydrauliki do sterowania wysuwem ramion czy pozycją roboczą narzędzi.
W okresie zbiorów Landini Rex 110 pełni rolę ciągnika transportowego – ciągnie przyczepy z skrzyniopaletami, platformy zbieracze lub wózki do przewozu owoców. Dzięki mocy ponad 100 KM jest w stanie poradzić sobie ze stosunkowo ciężkim ładunkiem, szczególnie gdy teren jest pagórkowaty. Niewielkie wymiary zewnętrzne ułatwiają jednak manewrowanie nawet na ciasnych placach manewrowych czy w wąskich alejkach między kwaterami.
Poza uprawami sadowniczymi i winniczymi Rex 110 spotyka się także w gospodarstwach warzywniczych, na plantacjach borówek, porzeczek, malin czy aronii. Maszyna wykorzystywana jest tam do uprawy międzyrzędzi, obsługi maszyn nawożących, zraszaczy, a często także jako nośnik maszyn do ściółkowania, formowania zagonów, podsypywania czy hillingu. W mniejszych gospodarstwach ogólnorolnych ciągnik ten bywa używany również do lekkich prac polowych, takich jak bronowanie, rozsiewanie nawozów czy siew poplonów, choć jego największą zaletą pozostaje praca w uprawach intensywnych.
Warunki pracy i trwałość konstrukcji
Specyfika pracy Landini Rex 110 oznacza, że ciągnik musi wytrzymywać częste zmiany kierunku, liczne nawroty, jazdę po niewyrównanym terenie w sadzie, a także ciągłą ekspozycję na pyły, wilgoć i środki ochrony roślin. Konstrukcja ramy, mostów oraz podnośnika została wzmocniona, aby sprostać tym warunkom, a jednocześnie zachować niską masę i kompaktowe gabaryty. Wielu użytkowników zwraca uwagę na solidność osi i elementów zawieszenia, które dobrze znoszą wieloletnią eksploatację, o ile wykonywane są regularne przeglądy i stosowane są odpowiednie smary.
Istotną kwestią jest również odporność instalacji elektrycznej i elektronicznej na trudne warunki środowiskowe. W nowszych generacjach Rex 110 stosuje się wiązki o podwyższonej szczelności oraz złącza chronione przed wilgocią, co ogranicza ryzyko problemów z czujnikami czy modułami sterującymi. Jednak jak w każdej maszynie naszpikowanej nowoczesną elektroniką, zaniedbanie przeglądów lub niefachowe naprawy mogą prowadzić do usterek, które bywają kosztowne.
Na trwałość znacząco wpływa także sposób eksploatacji. Użytkownicy, którzy dbają o regularną wymianę filtrów, olejów, utrzymują czystość chłodnic i dbają o szczelność układu AdBlue (w wersjach z SCR), najczęściej podkreślają, że Rex 110 odwdzięcza się stabilną pracą silnika i przekładni. W przypadku pracy z ciężkimi maszynami zawieszanymi ważne jest też odpowiednie dociążenie przedniej osi, aby uniknąć nadmiernego zużycia opon i elementów układu kierowniczego.
Zalety modelu Landini Rex 110
Do najczęściej wymienianych zalet tego modelu należą:
- Zwrotność i mały promień skrętu, umożliwiające pracę w ciasnych sadach i winnicach.
- Wysoka moc i elastyczność silnika w stosunku do kompaktowych wymiarów ciągnika.
- Bardzo dobra hydraulika z możliwością obsługi kilku odbiorników jednocześnie.
- Duży udźwig tylnego podnośnika, pozwalający współpracować z cięższymi maszynami.
- Możliwość doposażenia w przedni TUZ i WOM, rozszerzająca zakres prac.
- Wygodna kabina z opcją filtracji kategorii 4, idealna przy intensywnych opryskach.
- Szeroka gama wersji i konfiguracji, co pozwala dopasować maszynę do konkretnego typu upraw.
- Dobra relacja mocy do masy i stabilność na skłonach, ważna zwłaszcza w uprawach tarasowych i na pagórkach.
- Nowoczesne rozwiązania, takie jak elektrohydrauliczny rewers, powershift czy załączanie WOM.
- Ekonomiczna eksploatacja przy prawidłowym użytkowaniu, szczególnie w trybach oszczędnych WOM.
W praktyce użytkownicy doceniają także stosunkowo prostą obsługę codzienną – łatwy dostęp do punktów serwisowych, filtrów, chłodnicy czy wlewów płynów eksploatacyjnych. Również poziom hałasu w kabinie, zwłaszcza w nowszych egzemplarzach, jest uznawany za akceptowalny przy całodziennych pracach.
Wady i ograniczenia
Jak każda wyspecjalizowana maszyna, Landini Rex 110 ma również pewne wady i ograniczenia. Wśród nich użytkownicy wymieniają:
- Wyższą cenę zakupu w porównaniu z prostszymi, uniwersalnymi ciągnikami polowymi o podobnej mocy.
- Dość rozbudowaną elektronikę, która w razie usterek wymaga specjalistycznego serwisu i diagnostyki komputerowej.
- Mniejszą uniwersalność w typowych pracach polowych – w porównaniu z klasycznymi ciągnikami szerokotorowymi.
- Ograniczoną przestrzeń kabiny dla bardzo wysokich operatorów, zwłaszcza w wersjach z obniżoną kabiną.
- Pewną wrażliwość układów emisji spalin (DPF, SCR) na jakość paliwa, oleju i styl eksploatacji.
- W niektórych egzemplarzach – relatywnie wysokie koszty oryginalnych części zamiennych.
Część użytkowników zwraca też uwagę na konieczność przyzwyczajenia się do specyfiki pracy skrzyni i rewersu – nieprawidłowe nawyki, np. gwałtowne przełączanie kierunku pod dużym obciążeniem, mogą skrócić żywotność elementów przekładni. Dlatego producenci i dealerzy zalecają przeszkolenie operatorów oraz stosowanie się do zaleceń instrukcji obsługi.
Rynek wtórny i dostępność części
Landini Rex 110 jest obecny na rynku wtórnym w Polsce, choć jego podaż bywa mniejsza niż popularnych ciągników uniwersalnych. Użytkownicy poszukujący używanego egzemplarza powinni zwracać szczególną uwagę na historię serwisową, przebieg, stan układu hydraulicznego oraz ewentualne ślady intensywnej pracy w trudnych warunkach (korozja elementów narażonych na działanie środków ochrony roślin, luzy w układzie zawieszenia, problemy z elektroniką). Warto też sprawdzić, czy poprzedni właściciel stosował oryginalne filtry i oleje.
Dostępność części zamiennych jest w dużej mierze uzależniona od sieci dealerów Landini w danym regionie. W ostatnich latach sieć ta rozwija się, a wiele podzespołów dostępnych jest od ręki lub z krótkim terminem dostawy. Na rynku funkcjonują również zamienniki oraz części produkowane przez podmioty współpracujące z Argo Tractors, co pozwala niekiedy obniżyć koszty napraw bez rezygnacji z odpowiedniej jakości. W przypadku elementów elektronicznych lub specyficznych komponentów układu SCR, najczęściej konieczne jest jednak korzystanie z oryginalnych części.
Dla kogo jest Landini Rex 110?
Model ten jest szczególnie atrakcyjny dla gospodarstw, w których dominują uprawy sadownicze, jagodowe lub winnice o średniej i dużej powierzchni. Ciągnik najlepiej sprawdza się tam, gdzie wykorzystuje się szeroki park maszyn zawieszanych i zaczepianych, wymagających solidnej hydrauliki i stabilnej pracy WOM. Dla rolników, którzy potrzebują jednego głównego ciągnika specjalistycznego, zdolnego do kompleksowej obsługi gospodarstwa nastawionego na owoce czy winogrona, Landini Rex 110 jest rozwiązaniem często wartym rozważenia.
Może on również pełnić rolę drugiej maszyny w gospodarstwach mieszanych – uzupełniać większy ciągnik polowy, przejmując wszystkie prace w sadzie, w tunelach foliowych czy na plantacjach jagodowych. Dla firm usługowych, zajmujących się opryskami, koszeniem czy specjalistycznymi zabiegami w sadach i winnicach, Rex 110 jest natomiast narzędziem pracy, które łączy wysoką wydajność z dobrą manewrowością i komfortem operatora.
Przy wyborze tego modelu warto dokładnie przeanalizować konfigurację: dobór przekładni, liczby wyjść hydraulicznych, rodzaju kabiny, możliwości montażu przedniego TUZ i WOM oraz rodzaju ogumienia. Odpowiednio skonfigurowany Landini Rex 110 może przez wiele lat pozostawać podstawą parku maszynowego w specjalistycznym gospodarstwie, zapewniając efektywność prac w najważniejszych momentach sezonu.
