Kura rasy sussex to jedna z najbardziej rozpoznawalnych i cenionych ras użytkowo–ozdobnych, łącząca w sobie wysoką nieśność, dobrą jakość mięsa oraz atrakcyjny wygląd. Wyróżnia się spokojnym charakterem, odpornością na warunki klimatyczne i stosunkowo niewielkimi wymaganiami hodowlanymi, co sprawia, że doskonale sprawdza się zarówno w małych, przydomowych gospodarstwach, jak i w bardziej zorganizowanych hodowlach amatorskich. Dzięki swojej uniwersalności sussex od wielu dziesięcioleci pozostaje jedną z podstawowych ras kur w Anglii, a z czasem zyskał popularność również w innych częściach Europy oraz na innych kontynentach.

Pochodzenie i historia rasy sussex

Rasa sussex wywodzi się z południowej Anglii, przede wszystkim z hrabstwa Sussex, od którego wzięła swoją nazwę. Uważa się, że jej początki sięgają XIX wieku, kiedy to lokalni hodowcy zaczęli krzyżować miejscowe odmiany kur z bardziej wydajnymi rasami mięsnymi i nieśnymi. Celem było uzyskanie ptaka o dobrych przyrostach masy ciała, jasnym mięsie oraz stosunkowo dużej liczbie jaj, a przy tym dobrze przystosowanego do klimatu Wysp Brytyjskich.

W pierwszych latach rozwoju rasy sussex na szczególną uwagę zasługują tradycyjne angielskie targi drobiu, na których prezentowano i selekcjonowano najlepsze osobniki. W drugiej połowie XIX wieku rasa zaczęła nabierać cech bardziej ustalonych, a hodowcy koncentrowali się na poprawie typu mięsnego oraz wyrównaniu umaszczenia. Właśnie wtedy zaczęły wykształcać się pierwsze charakterystyczne odmiany barwne, takie jak light, red czy speckled, które do dziś kojarzone są z tą rasą.

Wraz z rozwojem drobiarstwa towarowego w XX wieku sussex znalazł ważne miejsce w produkcji mięsa i jaj na rynku brytyjskim. Zanim rozpowszechniły się nowoczesne mieszańce towarowe, kura ta była jednym z głównych „dostawców” drobiu na stoły mieszkańców Anglii. Jej białe, delikatne mięso oraz dobra wydajność rzeźna sprawiły, że sussex stał się ulubioną rasą wielu gospodarstw. Dodatkowo, stosunkowo wysoka nieśność jak na rasę dwukierunkową (mięsno–nieśną) czyniła go atrakcyjnym wyborem.

Po II wojnie światowej, wraz z rozwojem intensywnej produkcji drobiu, sussex został częściowo wyparty przez nowoczesne linie brojlerów i mieszańców nieśnych, jednak nigdy całkowicie nie zniknął z hodowli. Przetrwał przede wszystkim w gospodarstwach amatorskich, u pasjonatów drobiu rasowego oraz w programach hodowlanych nastawionych na zachowanie różnorodności genetycznej. W wielu krajach powstały kluby hodowców tej rasy, dbające o utrzymanie jej cech użytkowych i estetycznych.

Obecnie sussex zaliczany jest do klasycznych ras użytkowo–ozdobnych, o ugruntowanej pozycji w świecie drobiarskim. Jego rola komercyjna jest mniejsza niż dawniej, ale wciąż bywa wykorzystywany w krzyżowaniach towarowych, zwłaszcza tam, gdzie liczy się odporność, spokojny temperament i dobra adaptacja do systemów ekstensywnych, jak chów wolnowybiegowy.

Charakterystyka ogólna i budowa ciała

Sussex zaliczany jest do kur ras dużych, o dobrze rozwiniętej, masywnej sylwetce. Zbudowany jest proporcjonalnie, z szeroką klatką piersiową, mocnym tułowiem i dość głębokim brzuchem. Taka budowa przekłada się na wysoką wartość użytkową ptaka w kierunku mięsnym, a jednocześnie sprzyja dobrej nieśności, ponieważ kury o silnym kośćcu i pojemnym tułowiu zazwyczaj są bardziej wydajne produkcyjnie.

Głowa sussexów jest średniej wielkości, z prostym, pojedynczym grzebieniem o wyraźnie zaznaczonych ząbkach, najlepiej pięciu. Grzebień powinien być prosty i nieopadający na bok, szczególnie u kogutów, natomiast u kur może być nieco bardziej miękki. Dzwonki są średniej wielkości, zaokrąglone, dobrze wykształcone, ubarwione na czerwono. Płatki uszne również powinny być czerwone, gładkie i umiarkowanie duże.

Oczy mają barwę pomarańczową lub czerwonawą, wyraziste i żywe. Dziób stosunkowo krótki, mocny, przeważnie w kolorze rogowym, żółtawym lub lekko przyciemnionym – w zależności od odmiany barwnej. Szyja jest średnio długa, dobrze upierzona, z bujnym kołnierzem piór, który szczególnie efektownie prezentuje się u odmiany light oraz innych wersji z kontrastowym rysunkiem.

Tułów szeroki, dobrze zaokrąglony, noszony w lekkim pochyleniu, ale bez wyraźnego opadania. Grzbiet stosunkowo długi, płynnie przechodzący w ogon. Ogon koguta jest średniej długości, dobrze upierzony, z wyraźnymi sierpówkami nadającymi całości elegancki kształt, natomiast u kur ogon jest krótki do średniego, noszony w lekkim uniesieniu, lecz bez przesady. Skrzydła średniej wielkości, ściśle przylegające do ciała.

Nogi sussexów są dość mocne, niezbyt długie, co sprawia, że ptak wydaje się osadzony nisko, ale pewnie. Skoki mają barwę żółtą lub lekko cielistą, pozbawione upierzenia. Palce dobrze rozstawione, zazwyczaj cztery, co jest standardem u większości kur. Taka budowa kończyn sprzyja dobrej mobilności ptaka, pozwala na sprawne poruszanie się po wybiegach oraz na efektywne grzebanie w podłożu.

Masa ciała jest jedną z ważnych cech rasy. Dorosłe koguty sussex osiągają zwykle od 3,0 do 4,0 kg, a kury od 2,3 do około 3,0 kg, w zależności od linii hodowlanej i warunków utrzymania. Wersje karłowate (bantam) są oczywiście znacznie lżejsze, ale zachowują ogólne proporcje i typ budowy charakterystyczny dla rasy.

Odmiany barwne i ich cechy szczególne

Jedną z najbardziej atrakcyjnych cech sussexów jest bogactwo odmian barwnych. W różnych krajach funkcjonują nieco odmienne standardy, jednak do najbardziej znanych i rozpowszechnionych należą: light, buff, red, speckled, silver, white, coronation oraz niekiedy black. Każda z tych odmian ma swoją specyfikę i niewielkie różnice w rysunku piór, ale wszystkie zachowują typ budowy i cechy użytkowe rasy.

Odmiana light

Light to najbardziej rozpoznawalna i klasyczna odmiana sussex. Upierzenie jest w większości białe lub kremowobiałe, z charakterystycznym czarno–białym rysunkiem na szyi (kołnierzu) oraz czarnymi lotkami i sterówkami w ogonie. U kogutów kontrast jest zwykle wyraźniejszy, natomiast u kur pióra bywają nieco delikatniejsze, co nadaje im elegancki wygląd.

Odmiana light ceniona jest nie tylko ze względów estetycznych, ale również praktycznych. Jasne upierzenie sprawia, że ptaki mniej się nagrzewają w słoneczne dni, co jest korzystne w cieplejszym klimacie. Dodatkowo ta odmiana jest szczególnie popularna w krzyżowaniach towarowych, ponieważ daje ładnie wyglądające, jasno opierzone mieszańce.

Odmiana speckled

Speckled, zwana także nakrapianą lub cętkowaną, wyróżnia się bardzo ciekawym rysunkiem piór. Podstawową barwą jest czerwonobrązowa lub kasztanowa, a na każdym piórze znajdują się białe końcówki oraz ciemne, niemal czarne strefy pośrednie. Daje to efekt wielobarwnego „nakrapiania”, który szczególnie efektownie prezentuje się na dużych, obfitych kurach.

Odmiana ta uchodzi za jedną z najstarszych w obrębie rasy sussex, kojarzoną z tradycyjnym, wiejskim typem drobiu. Ptaki speckled są często nieco bardziej odporne i żywotne, co może wynikać z szerszej podstawy genetycznej związanej z dawnymi krzyżowaniami. Dobrze sprawdzają się w chowie wolnowybiegowym, gdzie ich ubarwienie zapewnia częściowy kamuflaż przed drapieżnikami.

Odmiana red i buff

Odmiany red i buff reprezentują ciepłe odcienie czerwieni i żółci. Red to barwa intensywnie rdzawa lub ceglastoczerwona, równomierna na całym ciele, często z lekko ciemniejszymi piórami ogona i skrzydeł. Buff natomiast ma kolor jasnobrązowy, złocisty, przypominający delikatny odcień pszenicy. Obie te odmiany są niezwykle dekoracyjne, szczególnie w słońcu, kiedy pióra wydają się lekko połyskiwać.

Sussexy w tych barwach spotykane są zarówno w dużych, jak i karłowatych formach. Wielu hodowców podkreśla, że kury red i buff często wykazują się bardzo dobrą nieśnością, choć zależy to oczywiście od konkretnej linii. Ich przyjazny wygląd i łagodny temperament sprawiają, że są chętnie wybierane do przydomowych stad.

Odmiana coronation i inne

Szczególnie ciekawa jest odmiana coronation, która powstała w związku z koronacją króla Jerzego VI w Wielkiej Brytanii. Charakteryzuje się ona jasnym, srebrzystobiałym upierzeniem z lawendowoszarym (nie czarnym) rysunkiem na szyi i w ogonie. Jest to odmiana rzadsza, często poszukiwana przez kolekcjonerów kur ozdobnych ze względu na swoją historię i oryginalny wygląd.

W niektórych krajach uznawane są także sussexy białe (white), całkowicie jednolicie upierzone, oraz czarne (black), o gładkim, lśniącym czarnym upierzeniu z możliwością delikatnego, zielonego połysku. Niezależnie od barwy, standard rasy wymaga utrzymania prawidłowej budowy ciała, odpowiedniej masy oraz cech użytkowych.

Cechy użytkowe: nieśność i jakość mięsa

Jedną z najważniejszych zalet rasy jest jej dwukierunkowość użytkowa. Oznacza to, że sussex jest zarówno dobrą kurą mięsną, jak i przyzwoitą nioską. W gospodarstwach amatorskich, gdzie liczy się wszechstronność, właśnie ta równowaga między produkcją jaj a mięsa sprawia, że sussex cieszy się tak dużą popularnością.

Nieśność kur sussex waha się zwykle od około 180 do 240 jaj rocznie, w zależności od linii hodowlanej, żywienia i warunków utrzymania. Jaja są stosunkowo duże, zazwyczaj w klasie wagowej M lub L, o skorupce barwy kremowej do jasnobrązowej. W przypadku dobrze prowadzonych stad, zbilansowanej diety i odpowiedniego oświetlenia można osiągnąć nawet wyższe wyniki produkcyjne.

Kury sussex zaczynają nieść stosunkowo wcześnie jak na rasę tradycyjną – często w wieku około 5,5–6 miesięcy. W odróżnieniu od intensywnych mieszańców towarowych nie eksploatują się tak szybko, co oznacza, że ich okres przydatności do nieśności może trwać kilka sezonów, choć oczywiście z naturalnym spadkiem wydajności wraz z wiekiem.

Jeśli chodzi o mięso, sussex jest ceniony za delikatną konsystencję i jasną barwę. Przy odpowiednim żywieniu ptak dobrze rośnie, osiągając masy handlowe w wieku kilku miesięcy. Mięso jest soczyste, o łagodnym smaku, pozbawione nadmiernego otłuszczenia, co sprawia, że często uchodzi za bardziej „domowe” w porównaniu z typowymi brojlerami szybko rosnącymi.

Warto także wspomnieć o dość dobrym współczynniku wykorzystania paszy jak na rasę tradycyjną. Choć sussex nie dorównuje nowoczesnym liniom brojlerów, to w warunkach przydomowych, z dostępem do wybiegu i możliwości samodzielnego wyszukiwania części pokarmu (zielonka, drobne bezkręgowce, nasiona), może być bardzo ekonomicznym wyborem dla hodowcy.

Temperament i zachowanie

Sussexy słyną ze swojego łagodnego, zrównoważonego temperamentu. Kury są spokojne, przyjazne, stosunkowo łatwo się oswajają i zazwyczaj nie wykazują agresji wobec opiekuna. Z tego względu rasa ta jest polecana rodzinom z dziećmi oraz osobom dopiero rozpoczynającym przygodę z hodowlą drobiu.

Koguty sussex, choć z natury bardziej terytorialne, zwykle też nie są nadmiernie agresywne, o ile nie czują się zagrożone. Oczywiście indywidualne różnice temperamentów zawsze mogą wystąpić, dlatego ważna jest selekcja hodowlana, w której odrzuca się osobniki zbyt napastliwe. Utrzymanie harmonii w stadzie wymaga odpowiedniej proporcji kogutów do kur – najczęściej zaleca się jednego koguta na 8–12 kur.

Ptaki tej rasy dobrze odnajdują się na wybiegu, lubią grzebać w ziemi, wyszukiwać owady i rośliny. Są stosunkowo aktywne, ale nie należą do ras przesadnie ruchliwych, jak na przykład niektóre rasy lekkie typu leghorn. Dzięki temu łatwiej jest zabezpieczyć ogrodzenie, ponieważ sussexy rzadziej próbują wysoko fruwać czy uciekać poza wyznaczony teren.

Ich spokojne usposobienie ma jeszcze jedną zaletę: sussexy dobrze znoszą życie w mieszanych stadach, razem z innymi rasami, o ile nie są one skrajnie dominujące. Delikatniejsze rasy ozdobne należy jednak obserwować, by nie były zdominowane w dostępie do karmy. Sussex, choć łagodny, jest na tyle masywny i pewny siebie, że łatwo zdobywa dostęp do żłobu czy karmidła.

Warunki utrzymania i żywienia

Jedną z kluczowych zalet sussexów jest ich odporność i małe wymagania środowiskowe. To ptaki dobrze znoszące zarówno niższe temperatury, jak i umiarkowane upały, o ile zapewni się im dostęp do cienia i świeżej wody. Gęste upierzenie stanowi ochronę przed zimnem, dlatego w klimacie umiarkowanym często wystarczy dobrze izolowany, suchy kurnik bez konieczności stosowania intensywnego dogrzewania.

Kurnik dla sussexów powinien być przestronny, z odpowiednią liczbą grzęd i gniazd. Dla jednej kury zakłada się minimum 0,2–0,25 m² powierzchni wewnątrz kurnika, choć w warunkach amatorskich warto zapewnić trochę więcej miejsca, zwłaszcza jeśli planuje się całoroczny chów. Wybieg powinien być możliwie duży, z fragmentami zieleni, miejscami zacienionymi i suchą strefą do kąpieli piaskowych, które są niezbędne do utrzymania higieny piór i profilaktyki przeciw pasożytom.

Jeśli chodzi o żywienie, sussexy dobrze wykorzystują pasze zbożowe, jak pszenica, jęczmień, kukurydza czy owies. W okresie intensywnej nieśności konieczne jest uzupełnienie dawki pokarmowej w białko oraz minerały, zwłaszcza wapń, który wpływa na jakość skorupki jaj. W praktyce stosuje się mieszanki pełnoporcjowe dla niosek lub własnoręcznie komponowane pasze z dodatkiem śrut sojowych, słonecznikowych oraz premiksów witaminowo–mineralnych.

Bardzo korzystny jest dostęp do zielonki – trawy, koniczyny, liści mniszka czy resztek warzywnych z ogrodu. Dzięki temu ptaki otrzymują dodatkowe witaminy, a jednocześnie można ograniczyć zużycie paszy treściwej. Sussexy z chęcią zjadają także drobne bezkręgowce, dżdżownice czy owady, co pozytywnie wpływa na ich kondycję i naturalne zachowania żerowe.

Rozmnażanie, instynkt kwoczenia i wychów piskląt

Rozmnażanie sussexów nie nastręcza większych trudności, a rasa ta dobrze sprawdza się w warunkach przydomowych. Koguty zwykle chętnie kryją kury, a zapłodnienie jaj stoi na dobrym poziomie, jeśli utrzymuje się właściwe proporcje płci i zapewnia im odpowiednią kondycję żywieniową.

Instynkt kwoczenia u sussexów jest umiarkowany. Oznacza to, że nie jest to rasa tak „uparta” w wysiadywaniu jak na przykład kochiny czy silki, ale spora część kur potrafi prawidłowo wysiedzieć i odchować młode. Dla hodowców, którzy chcą mieć naturalny przychówek, jest to cecha bardzo korzystna. Z drugiej strony w intensywniejszej produkcji jaj nadmierne kwoczenie może być niepożądane, dlatego hodowcy selekcjonują czasem linie o słabszym instynkcie lęgowym.

Pisklęta sussexów są zwykle silne, dobrze obrośnięte puchem, o wysokiej przeżywalności przy właściwej opiece. W pierwszych tygodniach życia wymagają oczywiście ciepła, suchej ściółki oraz wysokiej jakości paszy typu starter, bogatej w białko i energię. Już od młodego wieku warto stopniowo oswajać je z człowiekiem, co ułatwia późniejszą obsługę całego stada.

Ważnym aspektem wychowu jest selekcja pod kątem cech rasowych: budowy ciała, barwy upierzenia, struktury grzebienia oraz ogólnej kondycji. W profesjonalnych hodowlach dba się również o unikanie chowu wsobnego, aby zachować jak najszerszą pulę genetyczną i ograniczyć ryzyko wystąpienia wad wrodzonych.

Zdrowotność i profilaktyka chorób

Rasa sussex uchodzi za ogólnie zdrową i odporną, co jest jedną z jej najcenniejszych zalet. Ptaki dobrze znoszą zmienne warunki pogodowe i nie są szczególnie podatne na choroby, jeśli utrzymuje się je w czystym, suchym środowisku i zapewnia właściwe żywienie. Mimo to podstawowe zasady profilaktyki są niezbędne, aby utrzymać stado w dobrej kondycji.

Kurnik powinien być regularnie czyszczony, a ściółka wymieniana, by ograniczyć rozwój drobnoustrojów i pasożytów. Warto zadbać o odpowiednią wentylację bez przeciągów oraz utrzymywanie umiarkowanej wilgotności powietrza. Wybieg należy utrzymywać w stanie możliwie niezatłoczonym, co zmniejsza ryzyko stresu i konfliktów między ptakami.

Podobnie jak inne kury, sussexy mogą być narażone na choroby pasożytnicze (np. wszoły, pchły, roztocza), dlatego konieczne jest zapewnienie im możliwości kąpieli piaskowo–popiołowych oraz okresowa kontrola upierzenia. W razie potrzeby stosuje się specjalistyczne preparaty przeciwpasożytnicze, najlepiej po konsultacji z lekarzem weterynarii.

Program szczepień zależy od lokalnych przepisów i zagrożeń epizootycznych, lecz zazwyczaj obejmuje choroby takie jak choroba Mareka, zakaźne zapalenie oskrzeli czy kokcydioza (zwłaszcza w chowie intensywnym). Dobra praktyka hodowlana obejmuje też kwarantannę dla nowych ptaków wprowadzanych do stada.

Występowanie rasy i jej znaczenie w różnych krajach

Choć sussex jest rasą pochodzącą z Anglii, obecnie spotykany jest w wielu krajach świata. W Europie Zachodniej – w Wielkiej Brytanii, Niemczech, Francji, Holandii czy Belgii – istnieją liczne stowarzyszenia i kluby hodowców tej rasy, organizujące pokazy, wystawy oraz konkursy. Rasa ta cieszy się uznaniem zarówno wśród hodowców nastawionych na produkcję użytkową, jak i tych, którzy skupiają się na aspekcie ozdobnym.

W Polsce sussex pojawił się wraz z rozwojem hodowli ras zachodnioeuropejskich i szybko zyskał sympatię drobiarzy. Jest stosunkowo łatwo dostępny, zarówno w wersji dużej, jak i karłowatej, a jego popularność stale rośnie. Spotyka się go w małych gospodarstwach, na posesjach wiejskich, w agroturystykach oraz u kolekcjonerów ras ozdobnych, którzy cenią go za różnorodność odmian barwnych.

Na innych kontynentach sussex rozpowszechnił się m.in. w Ameryce Północnej, Australii i Nowej Zelandii. W wielu miejscach wykorzystywany był jako rasa wyjściowa do tworzenia lokalnych mieszańców, dostosowanych do specyficznych warunków klimatycznych i żywieniowych. Jego geny przyczyniły się do poprawy cech użytkowych licznych linii towarowych, zwłaszcza w kierunku odporności, jakości mięsa i znoszenia jaj na wolnym wybiegu.

W dobie rosnącego zainteresowania produktami z chowu ekstensywnego i zrównoważonego, sussex ponownie zyskuje na znaczeniu. Jest chętnie wybierany przez gospodarstwa ekologiczne, które stawiają na rasy tradycyjne, dobrze radzące sobie w warunkach wolnowybiegowych. Jego adaptacyjność oraz przyjazny charakter wpisują się w nowoczesne trendy rolnictwa przyjaznego dla środowiska i dobrostanu zwierząt.

Znaczenie w hodowli amatorskiej i jako rasa ozdobna

Poza walorami użytkowymi, sussex jest także wyjątkowo atrakcyjną rasą ozdobną. Bogactwo odmian barwnych, od klasycznego light po efektowny speckled czy szlachetny coronation, sprawia, że ptaki te są ozdobą każdego podwórka. Na wystawach drobiu rasowego sussexy należą do częstych gości, a sędziowie zwracają uwagę zarówno na harmonijną budowę ciała, jak i na jakość upierzenia.

W hodowli amatorskiej szczególnie ceniony jest łagodny temperament tych kur. Są one stosunkowo ciche w porównaniu z niektórymi rasami lekkimi, a ich spokojne zachowanie ogranicza konflikty w stadzie. Dla wielu osób rozpoczynających przygodę z drobiem sussex staje się pierwszą rasą, dzięki której uczą się podstaw chowu, żywienia i selekcji.

Niewątpliwą zaletą jest także możliwość łączenia użytkowości z funkcją edukacyjną. W gospodarstwach agroturystycznych, ośrodkach edukacji ekologicznej czy mini–zoo sussexy pełnią rolę „ambasadorów” drobiu, przybliżając dzieciom i dorosłym świat zwierząt gospodarskich. Łatwość oswajania i przyjazne usposobienie sprzyjają kontaktom z człowiekiem, a duże, kolorowe ptaki robią duże wrażenie na gościach.

Ciekawe fakty i szczególne cechy rasy

W historii sussexów można znaleźć kilka interesujących wątków, które czynią tę rasę jeszcze bardziej fascynującą. Jednym z nich jest wspomniana już odmiana coronation, stworzona specjalnie na potrzeby upamiętnienia koronacji brytyjskiego monarchy. To rzadki przykład bezpośredniego powiązania wydarzenia politycznego z hodowlą drobiu, który pokazuje, jak głęboko zakorzenione w kulturze były kiedyś rasy kur.

Innym ciekawym aspektem jest rola sussexów w rozwoju przemysłowego drobiarstwa. Zanim w drugiej połowie XX wieku pojawiły się wyspecjalizowane mieszańce brojlerowe i linie nieśne, właśnie takie rasy jak sussex stanowiły podstawę produkcji mięsa i jaj dla ludności. Można powiedzieć, że była to jedna z ras „pracujących” na rzecz wyżywienia szybko rosnących populacji miejskich.

Warto też podkreślić, że sussex należy do ras często wybieranych przez hodowców zainteresowanych zachowaniem bioróżnorodności. W czasach, gdy dominują wąskie linie towarowe, rasy tradycyjne – takie jak sussex, plymouth rock czy orpington – pełnią ważną rolę rezerwuaru genów, z których w przyszłości mogą korzystać programy hodowlane. Odporność, zdrowotność, dobre przystosowanie do warunków wolnowybiegowych oraz stabilna nieśność to cechy, które mogą okazać się bezcenne w obliczu zmieniających się warunków klimatycznych i nowych zagrożeń chorobowych.

Dla miłośników estetyki szczególnie interesujące jest to, jak wiele odcieni i wariantów barwnych udało się uzyskać w obrębie jednej rasy. Poprzez staranną selekcję hodowlaną i krzyżowania zwrotne hodowcy stworzyli bogatą paletę upierzenia, która pozwala każdemu znaleźć „swój” typ sussexów. Od jasnych, niemal „śnieżnych” lightów, przez złociste buffy, po cętkowane speckled – każdy wariant ma swoich zwolenników i odrębną historię hodowlaną.

Ostatecznie kura rasy sussex łączy w sobie cechy, które trudno spotkać jednocześnie u wielu innych ras: użytkowość, odporność, łagodny charakter, różnorodność barwną oraz bogate dziedzictwo historyczne. Dzięki temu pozostaje jedną z najbardziej uniwersalnych i lubianych ras kur na świecie, obecnych zarówno w kameralnych przydomowych zagrodach, jak i na międzynarodowych ringach wystawowych.