Gleba
Gleboznawstwo w praktyce: typy i klasy bonitacyjne gleb, odczyn, próchnica, struktura, zasobność w składniki pokarmowe i życie biologiczne. Opisujemy, jak pobierać próbki do analizy i jak czytać jej wyniki.
Gleby akumulacyjne
Gleby akumulacyjne należą do tych typów gleb, które w wyjątkowo wyraźny sposób pokazują związek między rzeźbą terenu, wodą a działalnością człowieka. Tworzą się tam, gdzie materia…
Gleby koluwialne
Gleby koluwialne stanowią jedną z najbardziej interesujących i zarazem złożonych grup gleb występujących w krajobrazie. Powstają w wyniku przemieszczania materiału glebowego lub zwietrzelinowego z wyżej położonych…
Gleby deluwialne
Gleby deluwialne należą do tych typów gleb, które powstają w wyniku działania sił grawitacyjnych i spływu materiału po stoku. Choć na mapach glebowych zajmują stosunkowo niewielkie…
Gleby namyte
Gleby namyte należą do grupy gleb powstających pod wyraźnym wpływem procesów wodnych, przede wszystkim okresowych wylewów rzek, potoków oraz innych cieków powierzchniowych. W przeciwieństwie do wielu…
Gleby erodowane
Gleby erodowane są jednym z najbardziej wyrazistych świadectw oddziaływania sił przyrody oraz działalności człowieka na powierzchnię Ziemi. Ich powstawanie, cechy oraz konsekwencje dla rolnictwa i środowiska…
Gleby rekultywowane
Gleby rekultywowane stanowią szczególnie interesującą i coraz ważniejszą grupę gleb przekształconych przez człowieka. Powstają tam, gdzie działalność przemysłowa, górnicza, komunikacyjna lub intensywna urbanizacja doprowadziły do poważnego…
Gleby zdegradowane
Gleby zdegradowane stanowią jedno z najpoważniejszych wyzwań środowiskowych i gospodarczych, przed jakimi staje współczesne rolnictwo i planowanie przestrzenne. Zjawisko degradacji dotyczy zarówno regionów intensywnie użytkowanych rolniczo,…
Gleby uprawne
Gleby uprawne stanowią fundament rolnictwa i bezpieczeństwa żywnościowego, choć na co dzień rzadko się o nich myśli. To właśnie one decydują o wysokości plonów, jakości produktów…
Gleby ogrodowe
Gleby ogrodowe od wieków stanowią podstawę produkcji żywności, upraw roślin ozdobnych oraz kształtowania zielonej przestrzeni wokół domów i miast. To właśnie od ich jakości zależy, czy…
Gleby miejskie
Gleby miejskie to jeden z najbardziej dynamicznych i złożonych typów środowiska glebowego, kształtowany bezpośrednio przez działalność człowieka. Powstają w wyniku zabudowy, uszczelniania powierzchni, zanieczyszczeń przemysłowych i…
Gleby antropogeniczne
Gleby antropogeniczne należą do najbardziej intrygujących kategorii gleb, ponieważ są bezpośrednim efektem działalności człowieka – zarówno zamierzonej, jak i niezamierzonej. Powstają tam, gdzie przez dziesięciolecia, a…
Gleby próchniczne
Gleby próchniczne należą do najbardziej żyznych i cenionych rodzajów gleb na świecie. Powstają w wyniku wieloletniego nagromadzenia materii organicznej, głównie szczątków roślinnych i w mniejszym stopniu…
Gleby organiczne
Gleby organiczne to jedne z najbardziej niezwykłych i unikatowych tworów przyrody. Powstają głównie z nagromadzonych przez setki, a nawet tysiące lat szczątków roślinnych, które w specyficznych…
Gleby mineralne
Gleby mineralne stanowią podstawę funkcjonowania większości lądowych ekosystemów i są kluczowym zasobem dla rolnictwa, leśnictwa oraz gospodarki przestrzennej. To właśnie w nich zakorzenia się zdecydowana większość…
Gleby szkieletowe
Gleby szkieletowe należą do tych typów gleb, które na pierwszy rzut oka mogą wydawać się mało przydatne, surowe i niegościnne. W rzeczywistości stanowią jednak ważny element…
Gleby żwirowe
Gleby żwirowe należą do najbardziej specyficznych i zarazem wymagających typów podłoża, z jakimi spotykają się zarówno rolnicy, jak i inżynierowie, przyrodnicy czy ogrodnicy. Charakteryzują się dużą…
Gleby piaszczyste
Gleby piaszczyste należą do najbardziej charakterystycznych i zróżnicowanych typów gleb występujących w strefie klimatu umiarkowanego. Przez wiele lat były postrzegane jako podłoże ubogie, mało przydatne dla…
Gleby ilaste
Gleby ilaste od wieków przyciągają uwagę rolników, budowniczych i naukowców. Stanowią one jeden z najważniejszych typów gleb w klimacie umiarkowanym, a jednocześnie należą do najbardziej wymagających…
Gleby gliniaste
Gleby gliniaste należą do najbardziej charakterystycznych i najlepiej rozpoznawalnych typów gleb na świecie. Od wieków kształtują krajobraz rolniczy, wpływają na rozwój osadnictwa i decydują o tym,…
Gleby margliste
Gleby margliste należą do tych typów gleb, które ściśle odzwierciedlają budowę geologiczną podłoża. Powstają na skutek wietrzenia i przekształcania skał marglistych, bogatych w węglan wapnia, co…
Gleby dolomitowe
Gleby dolomitowe należą do najmniej rozpowszechnionych, a jednocześnie niezwykle ciekawych typów gleb spotykanych w krajobrazie. Powstają na skałach bogatych w dolomit, czyli minerał zawierający węglan wapnia…
Gleby kredowe
Gleby kredowe należą do jednych z najbardziej charakterystycznych gleb górskich i wyżynnych, a ich specyficzny skład chemiczny oraz właściwości fizyczne wyraźnie odróżniają je od innych typów…
Gleby gipsowe
Gleby gipsowe należą do jednych z bardziej niezwykłych rodzajów gleb na świecie. Wykształcają się w specyficznych warunkach geologicznych i klimatycznych, a ich obecność ściśle wiąże się…
Gleby wapienne
Gleby wapienne od wieków przyciągają uwagę rolników, ogrodników i naukowców. Z jednej strony są kojarzone z wysoką żyznością, bogactwem składników pokarmowych i korzystnymi warunkami dla wielu…
Gleby słone
Gleby słone stanowią wyjątkową grupę gleb, w których nagromadzenie rozpuszczalnych soli mineralnych wpływa na właściwości fizyczne, chemiczne i biologiczne podłoża. Występują zarówno w strefach suchych, jak…
Gleby zasolone
Gleby zasolone od wieków przyciągają uwagę rolników, geografów i ekologów, ponieważ łączą w sobie ogromny potencjał produkcyjny z równie dużym ryzykiem degradacji środowiska. Występują zarówno w…
Gleby solne
Gleby solne od wieków fascynują rolników, geografów i ekologów, ponieważ stanowią jednocześnie wyzwanie i źródło cennych informacji o funkcjonowaniu krajobrazu. Tam, gdzie gromadzą się duże ilości…
Gleby żółte
Gleby żółte należą do jednej z bardziej intrygujących grup gleb strefowych, które wykształciły się w określonych warunkach klimatycznych i geologicznych, przede wszystkim w strefie podzwrotnikowej wilgotnej.…
Gleby czerwone
Gleby czerwone od dawna przyciągają uwagę badaczy, podróżników i rolników ze względu na swoją intensywną barwę, niezwykłą historię powstawania oraz zróżnicowaną przydatność gospodarczą. Ich jaskrawa, ceglastoczerwona…
Gleby sierozemy
Gleby sierozemy należą do jednych z najbardziej charakterystycznych gleb obszarów suchych i półsuchych, tworzących rozległe pasy w strefie zwanej często „szarą strefą glebową”. Spotyka się je…
Gleby kasztanowe
Gleby kasztanowe należą do grupy gleb strefowych, których powstanie silnie wiąże się z określonym typem klimatu oraz roślinności. Tworzą się głównie na obszarach suchych i półsuchych,…
Gleby sawannowe
Gleby sawannowe stanowią jeden z najważniejszych typów podłoża w strefie międzyklimatu wilgotnego i suchego, rozciągającej się głównie w szerokościach międzyzwrotnikowych. Tworzą podstawę funkcjonowania charakterystycznych ekosystemów sawann…