Case IH Farmall 90A to ciągnik, który bardzo szybko zyskał popularność wśród rolników poszukujących maszyny prostej, trwałej i niedrogiej w utrzymaniu. Łączy w sobie klasyczną koncepcję uniwersalnego traktora gospodarskiego z rozwiązaniami dostosowanymi do współczesnych wymagań – od komfortu operatora, przez oszczędność paliwa, aż po możliwość współpracy z szeroką gamą maszyn. To model chętnie wybierany zarówno przez właścicieli małych i średnich gospodarstw, jak i większe przedsiębiorstwa rolne, które potrzebują solidnego „woła roboczego” do codziennych zadań.
Historia i miejsce serii Farmall 90A w ofercie Case IH
Marka Case IH od wielu lat kojarzona jest z maszynami dla profesjonalnego rolnictwa – od dużych ciągników uprawowych, przez maszyny żniwne, aż po specjalistyczne konstrukcje do upraw ogrodniczych. Seria Farmall jest w tej rodzinie czymś w rodzaju pomostu między ciągnikiem typowo pomocniczym a pełnoprawnym traktorem głównym. Model Farmall 90A stanowi element linii oznaczanej literą A, która kładzie nacisk na prostotę obsługi i ekonomię zakupu.
Idea ciągników Farmall sięga jeszcze czasów sprzed powstania marki Case IH w obecnej formie. Pierwsze traktory Farmall pojawiły się w Stanach Zjednoczonych już w pierwszej połowie XX wieku jako maszyny do ogólnego zastosowania w gospodarstwie – stąd nazwa wywodząca się od określenia “farm all”, czyli ciągnik do wszystkich prac na farmie. Dzisiejszy Farmall 90A czerpie z tamtej filozofii: ma być ciągnikiem, który poradzi sobie z większością zadań, nie wymagając przy tym skomplikowanej obsługi.
Seria A, w tym Farmall 90A, została opracowana z myślą o rynkach, gdzie rolnicy oczekują przede wszystkim:
- niskich kosztów zakupu i serwisowania,
- prostej konstrukcji mechanicznej, z ograniczoną elektroniką,
- sprawdzonej technologii silnikowej,
- uniwersalności w pracy z różnymi maszynami.
Farmall 90A plasuje się zazwyczaj w środku gamy mocy serii A. Moc na poziomie około 90 KM pozwala komfortowo realizować zadania w gospodarstwie mlecznym, zbożowym, warzywniczym czy w hodowli bydła mięsnego. Jest też chętnie wybierany przez firmy usługowe, małe gminy oraz przedsiębiorstwa komunalne jako maszyna do prac całorocznych – od koszenia zieleni po odśnieżanie zimą.
Z biegiem lat model był modernizowany, głównie pod kątem norm emisji spalin. Ewolucja nie polegała jednak na rewolucyjnych zmianach konstrukcyjnych, lecz na stopniowym udoskonalaniu silnika, poprawie ergonomii kabiny i poszerzaniu listy wyposażenia opcjonalnego. Dzięki temu Farmall 90A pozostał maszyną rozpoznawalną, zachowującą klasyczne proporcje ciągnika rolniczego, a jednocześnie spełniającą wymagania współczesnego rynku.
Silnik, układ napędowy i dane techniczne
Serce ciągnika Case IH Farmall 90A stanowi czterocylindrowy silnik wysokoprężny o pojemności około 3,4–3,6 litra (w zależności od wersji i rocznika). To jednostka zaprojektowana przede wszystkim z myślą o niezawodności i oszczędności paliwa, a nie o pogoni za maksymalną mocą. Moc znamionowa wynosi w przybliżeniu 90 KM, co w połączeniu z odpowiednio dobranym momentem obrotowym zapewnia wystarczające rezerwy do większości typowych prac gospodarskich.
Silnik spełnia współczesne normy emisji spalin – w wielu wersjach osiągnięto to poprzez zastosowanie układów oczyszczania, takich jak EGR, DOC czy SCR, w zależności od generacji. Dla użytkownika ważne jest jednak to, że mimo obecności systemów emisyjnych konstrukcja pozostaje relatywnie prosta w porównaniu z większymi ciągnikami naszpikowanymi elektroniką. Właściwy dobór przełożeń i charakterystyki silnika sprzyja pracy w niskim i średnim zakresie obrotów, co przekłada się na ograniczenie zużycia oleju napędowego, szczególnie w lekkich i średnich pracach polowych oraz podczas transportu.
Układ napędowy Farmall 90A to klasyczna koncepcja: mechaniczna skrzynia biegów z kilkunastoma przełożeniami do jazdy do przodu i do tyłu, często w układzie 12×12 lub podobnym. W wielu egzemplarzach stosuje się rewers mechaniczny lub elektrohydrauliczny, co ułatwia pracę w ładowaczem czołowym, przy manewrowaniu na ciasnych podwórzach czy podczas załadunku materiałów. Prędkość maksymalna w transporcie zazwyczaj sięga 30 lub 40 km/h, co w zupełności wystarcza do przewozu płodów rolnych między polami a gospodarstwem.
Ważnym elementem jest wydajność hydrauliki. Farmall 90A oferuje wydajność pompy hydraulicznej na poziomie kilkudziesięciu litrów na minutę, co pozwala zasilić zarówno podnośnik, jak i zewnętrzne siłowniki maszyn towarzyszących. Liczba gniazd hydraulicznych z tyłu – w zależności od wersji – zwykle wynosi od dwóch do kilku par, co daje możliwość pracy z wieloma typami osprzętu, od przyczep z wywrotem po bardziej zaawansowane agregaty.
Parametry podnośnika tylnego to kolejny atut. Udźwig rzędu około 3–4 ton (a w niektórych konfiguracjach więcej) wystarcza do współpracy z cięższymi maszynami zawieszanymi: pługami, agregatami uprawowymi, siewnikami czy prasami. Regulacja podnośnika jest intuicyjna, a konstrukcja ramion i zaczepów przewiduje współpracę zarówno z maszynami starszego typu, jak i nowszym osprzętem o większych wymaganiach.
Warto zwrócić uwagę na:
- silnik – czterocylindrowy diesel, niskie spalanie, dobra elastyczność,
- skrzynię biegów – mechaniczna, z odpowiednią liczbą przełożeń do prac polowych i transportu,
- hydraulikę – wydajna pompa, kilka par wyjść, możliwość pracy z wieloma narzędziami,
- podnośnik – udźwig pozwalający na agregowanie poważniejszych maszyn,
- układ jezdny – dostępne wersje 4×4 z napędem na przednią oś, zwiększające siłę uciągu i stabilność.
Zastosowanie napędu 4×4 jest szczególnie ważne w pracy na glebach ciężkich, na terenach pagórkowatych lub w trudnych warunkach pogodowych. Przednia oś napędzana zwiększa przyczepność, redukuje poślizg i poprawia bezpieczeństwo przy transporcie ciężkich ładunków, zwłaszcza z ładowaczem czołowym.
Komfort, ergonomia i wyposażenie
Choć Case IH Farmall 90A zaliczany jest do segmentu ciągników prostych i ekonomicznych, producent zadbał o to, aby warunki pracy operatora stały na przyzwoitym poziomie. Współczesne rolnictwo wymaga wielogodzinnej pracy w polu, na łąkach czy w transporcie, dlatego komfort kabiny nie jest już tylko dodatkiem, ale realnym czynnikiem wpływającym na wydajność i zdrowie użytkownika.
Kabina Farmall 90A jest przestronna jak na tę klasę mocy, z dużą powierzchnią przeszkleń. Zapewnia to dobrą widoczność zarówno do przodu, jak i na boki, a także na osprzęt tylni. W przypadku pracy z ładowaczem czołowym szczególnie ważna jest widoczność w górę – w wielu wersjach stosuje się więc przeszklony dach lub dodatkowe okno, co ułatwia kontrolowanie ruchu ładunku przy unoszeniu na większą wysokość.
Ergonomia stanowiska operatora została przemyślana tak, by najczęściej używane dźwignie i przełączniki znajdowały się w zasięgu ręki. Dźwignia rewersu umieszczona przy kierownicy lub z boku, w zależności od wariantu, umożliwia szybkie zmiany kierunku jazdy bez nadmiernego sięgania. Sterowanie hydrauliką, podnośnikiem i wałkiem odbioru mocy również zaprojektowano w sposób czytelny, z wyraźnymi oznaczeniami i intuicyjnym układem.
Fotel operatora jest zawieszony, często z możliwością regulacji w kilku płaszczyznach, co pozwala dopasować pozycję siedzącą do wzrostu i preferencji użytkownika. W wielu gospodarstwach ciągnik jest używany przez kilka osób – możliwość szybkiej regulacji fotela i kierownicy staje się więc nieoceniona. Tłumienie drgań i hałasu na przyzwoitym poziomie ogranicza zmęczenie podczas pracy, zwłaszcza w upalne dni, kiedy silnik i przekładnia pracują pod dużym obciążeniem.
W kwestii wyposażenia Farmall 90A można spotkać zarówno wersje podstawowe, jak i zdecydowanie lepiej wyposażone. Do częstych elementów należą:
- klimatyzacja lub przynajmniej wydajna wentylacja kabiny,
- układ ogrzewania z nawiewami na szybę przednią i boczne,
- radio z głośnikami, przydatne w czasie długich dni pracy,
- liczne reflektory robocze, poprawiające widoczność po zmroku,
- zaczepy przednie i tylne przystosowane do różnych typów przyczep.
Dla wielu użytkowników ważna jest także prostota panelu wskaźników. Farmall 90A nie próbuje konkurować z ciągnikami naszpikowanymi elektroniką, co ma swoje zalety – łatwość odczytu parametrów pracy, mniejsza liczba potencjalnych usterek związanych z zaawansowaną elektroniką oraz sprawniejsza diagnoza ewentualnych problemów.
Kolejny aspekt to dostępność ładowacza czołowego. Wiele egzemplarzy Farmall 90A sprzedawanych jest fabrycznie z ładowaczem lub przygotowaniem pod jego montaż. Wzmocniona rama, odpowiednio zaprojektowana maska i kabina, a także dobre rozłożenie masy ciągnika pozwalają na bezpieczną obsługę palet, bel słomy, obornika czy materiałów sypkich. Hydraulika o odpowiedniej wydajności zapewnia płynną pracę osprzętu, a rozkład masy ogranicza utratę stabilności podczas unoszenia ładunków.
Zastosowanie Case IH Farmall 90A w gospodarstwie
Uniwersalność to jedno z kluczowych określeń opisujących Farmall 90A. Ten ciągnik sprawdza się w szeregu różnych zastosowań, zarówno w małych gospodarstwach rodzinnych, jak i w większych przedsiębiorstwach. Moc około 90 KM plasuje go w segmencie idealnym do wielu codziennych zadań – ani za mały do poważniejszych prac, ani za duży i drogi w utrzymaniu do zadań pomocniczych.
W gospodarstwach roślinnych Farmall 90A wykorzystywany jest często do lekkich i średnich prac polowych. Może współpracować z:
- pługami obrotowymi o kilku korpusach, na glebach o umiarkowanej zwięzłości,
- agregatami uprawowymi i talerzowymi o szerokości roboczej dopasowanej do jego mocy,
- siewnikami zbożowymi,
- opryskiwaczami polowymi, zarówno zawieszanymi, jak i zaczepianymi,
- rozsiewaczami nawozów mineralnych.
W gospodarstwach mlecznych i mieszanych szczególnie doceniane są jego możliwości w zakresie obsługi pasz i obornika. Ładowacz czołowy zamontowany na Farmall 90A umożliwia załadunek pasz objętościowych, transport bel sianokiszonki, załadunek i rozładunek przyczep, a także prace porządkowe na podwórzu. Dzięki kompaktowym wymiarom ciągnik radzi sobie w ciasnych placach i oborach, gdzie zwrotność jest równie ważna jak moc.
Na łąkach i pastwiskach Farmall 90A współpracuje z kosiarkami dyskowymi, przetrząsaczami, zgrabiarkami i prasami rolującymi. Udźwig podnośnika oraz wydajność hydrauliki umożliwiają wydajną pracę całego zestawu maszyn zielonkowych. W wielu przypadkach jest to podstawowy ciągnik do zbioru traw i lucerny, a także do ich transportu.
Transport to kolejna ważna sfera zastosowań. Ciągnik może ciągnąć przyczepy dwu- lub trzyosiowe, w zależności od obowiązujących przepisów i warunków drogowych. Stosunkowo niska masa własna w połączeniu z napędem 4×4 oraz odpowiednio dobranymi przełożeniami sprawia, że ciągnik dobrze radzi sobie na drogach gruntowych i polnych, a przy tym nie jest przesadnie paliwożerny w transporcie na większe odległości.
Case IH Farmall 90A znajduje też zastosowanie poza rolnictwem. Wykorzystywany jest przez:
- samorządy i firmy komunalne – do koszenia poboczy, odśnieżania, prac porządkowych,
- firmy usługowe – do świadczenia usług uprawowych, koszenia, transportu płodów rolnych,
- branżę sadowniczą i ogrodniczą – tam, gdzie potrzebny jest ciągnik o uniwersalnym charakterze, choć szerokość może być ograniczeniem w najwęższych rzędach,
- ośrodki szkoleniowe i szkoły rolnicze – jako przykład współczesnego, ale prostego w obsłudze traktora.
Możliwość współpracy z przednim TUZ i WOM (jeżeli taki układ jest zamontowany) poszerza wachlarz narzędzi do pracy, pozwalając na jednoczesne wykorzystanie maszyn z przodu i z tyłu. Dzięki temu można zwiększyć wydajność pracy, na przykład łącząc przedni agregat uprawowy z tylnym siewnikiem lub kosiarkę czołową z tylną.
Zalety i wady Case IH Farmall 90A
Jak każdy ciągnik, także Farmall 90A ma swoje mocne i słabsze strony. Zrozumienie ich pomaga rolnikowi ocenić, czy ten model jest odpowiedni do specyfiki jego gospodarstwa.
Zalety
- Prosta konstrukcja – niewielka ilość skomplikowanej elektroniki, mechaniczna skrzynia biegów i sprawdzone układy napędowe ułatwiają serwis i ograniczają liczbę potencjalnych awarii.
- Niskie koszty eksploatacji – oszczędny silnik, dostępność zamienników części i umiarkowane stawki serwisowe sprawiają, że łączny koszt użytkowania jest korzystny na tle bardziej skomplikowanych maszyn.
- Uniwersalność zastosowań – ciągnik dobrze radzi sobie zarówno w polu, jak i w transporcie czy pracy z ładowaczem, dzięki czemu może pełnić rolę głównego lub kluczowego ciągnika w gospodarstwie.
- Zwrotność – kompaktowe gabaryty w połączeniu z napędem na cztery koła i dobrym promieniem skrętu umożliwiają sprawne manewrowanie na ciasnych podwórzach i w zabudowaniach gospodarskich.
- Dostępność wyposażenia – możliwość konfiguracji ładowacza, przedniego TUZ, klimatyzacji oraz różnych typów ogumienia pozwala dopasować maszynę do konkretnych potrzeb.
- Dobry stosunek mocy do masy – Farmall 90A ma wystarczającą moc, aby pracować z wieloma maszynami, a jednocześnie nie jest zbyt ciężki, co ma znaczenie na glebach lekkich i w mokrych warunkach.
Wady
- Ograniczone zaawansowanie elektroniczne – dla części użytkowników minusem może być brak bardziej rozbudowanych systemów wspomagania pracy, monitoringu czy automatyzacji, które znajdują się w wyższych seriach Case IH.
- Komfort niższy niż w klasie premium – choć kabina jest wygodna, to jednak nie dorównuje pod względem wyciszenia, amortyzacji i wyposażenia najbardziej zaawansowanym ciągnikom tej marki.
- Emitowane drgania i hałas – jak w większości ciągników ekonomicznych, poziom drgań i hałasu wewnątrz kabiny może być odczuwalny przy długotrwałej pracy z wysoką prędkością obrotową silnika.
- Ograniczenia mocy – 90 KM to wartość wystarczająca do większości prac, ale dla gospodarstw nastawionych na ciężkie uprawy w trudnych warunkach może okazać się niewystarczająca jako jedyny główny ciągnik.
- Dostępność niektórych opcji – w zależności od rynku i rocznika, nie wszystkie wersje wyposażenia mogą być łatwo dostępne na rynku wtórnym lub mogą wymagać doposażenia.
Mimo tych ograniczeń, dla szerokiego grona użytkowników Farmall 90A pozostaje atrakcyjnym wyborem, bo dobrze równoważy kompromisy między prostotą, kosztem zakupu, a funkcjonalnością. W praktyce wiele gospodarstw używa tego modelu jako podstawowego ciągnika do prac codziennych, pozostawiając cięższe zadania mocniejszym maszynom, jeżeli takie są dostępne.
Dane techniczne i wybrane parametry użytkowe
Szczegółowe dane techniczne mogą różnić się w zależności od rocznika produkcji, normy emisji spalin oraz specyfikacji rynku, na który ciągnik został przeznaczony. Można jednak wskazać typowe wartości, które pomagają zorientować się w możliwościach Farmall 90A.
Przykładowe parametry ogólne:
- moc maksymalna: około 90 KM,
- typ silnika: 4-cylindrowy diesel, chłodzony cieczą,
- pojemność skokowa: około 3,4–3,6 l,
- norma emisji spalin: w zależności od rocznika (np. Stage IIIB, Stage IV),
- skrzynia biegów: mechaniczna, najczęściej 12×12 lub podobne konfiguracje,
- rewers: mechaniczny lub elektrohydrauliczny,
- napęd: 4×2 lub częściej 4×4 (z napędem na przód),
- prędkość maksymalna: zwykle do 30 lub 40 km/h.
Hydraulika i podnośnik:
- wydajność pompy hydraulicznej: kilkadziesiąt l/min,
- ciśnienie robocze dopasowane do typowych maszyn rolniczych w tej klasie mocy,
- liczba tylnych wyjść hydraulicznych: zazwyczaj 2–3 pary, w zależności od wersji,
- udźwig tylnego podnośnika: około 3–4 t.
Wałek odbioru mocy (WOM):
- standardowe prędkości: 540 obr./min oraz 540E lub 1000 obr./min (w zależności od konfiguracji),
- sterowanie mechaniczne lub elektrohydrauliczne,
- możliwość pracy w trybie ekonomicznym (540E), co pozwala osiągnąć wymaganą prędkość WOM przy niższych obrotach silnika i mniejszym spalaniu.
Wymiary i masa:
- masa własna: najczęściej od kilku do około 4 ton (w zależności od wyposażenia, ładowacza, obciążników),
- rozstaw osi i rozmiar kół dobrany tak, aby zapewnić stabilność i dobrą trakcję,
- zapotrzebowanie na miejsce postojowe i obsługowe stosunkowo niewielkie jak na ciągnik uniwersalny.
Pod względem ogumienia dostępne są różne rozmiary opon, dostosowane do rodzaju wykonywanej pracy. W gospodarstwach nastawionych na uprawę polową dominują opony rolnicze zapewniające dobry uciąg, zaś w przedsiębiorstwach komunalnych czy firmach usługowych często wybierane są opony bardziej uniwersalne, zapewniające kompromis między trakcją na polu a przyczepnością na nawierzchniach utwardzonych.
Eksploatacja, serwis i trwałość Farmall 90A
Eksploatacja Case IH Farmall 90A, z perspektywy przeciętnego gospodarstwa, jest stosunkowo mało skomplikowana. Podstawą długiej i bezawaryjnej pracy są regularne przeglądy, wymiany olejów, filtrów oraz kontrola kluczowych elementów mechanicznych.
Prosty dostęp do punktów serwisowych to jedna z zalet konstrukcyjnych. Otwierana maska i odpowiednio rozmieszczone elementy pod nią umożliwiają szybkie sprawdzenie poziomu oleju, płynu chłodzącego, stanu filtrów powietrza i paliwa. Rolnik czy mechanik gospodarstwa może samodzielnie wykonać wiele czynności obsługowych bez konieczności korzystania z wyspecjalizowanego serwisu.
Silnik, dzięki swojej stosunkowo nieskomplikowanej konstrukcji, odwdzięcza się długą żywotnością. Warunkiem jest regularna wymiana oleju silnikowego, stosowanie paliwa o odpowiedniej jakości oraz dbanie o układ chłodzenia. W przypadku ciągników pracujących intensywnie, zwłaszcza z ładowaczem czołowym, istotne jest także utrzymywanie w czystości chłodnic i filtrów powietrza, aby zapobiegać przegrzewaniu i spadkom mocy.
Układ napędowy również wymaga cyklicznych przeglądów. Wymiana oleju w skrzyni biegów, kontrola stanu sprzęgła i rewersu, a także sprawdzanie szczelności przewodów hydraulicznych to czynności, które pozwalają uniknąć kosztownych napraw. Dzięki mechanicznej skrzyni biegów ryzyko awarii związanych z elektroniką jest mniejsze, ale jednocześnie należy dbać o odpowiednią technikę zmiany przełożeń, by nie przeciążać podzespołów.
Napęd na przednią oś, będący ogromnym atutem w pracy, wymaga okresowej kontroli przegubów, przekładni i poziomu oleju w moście. Przy intensywnej pracy polowej i transporcie z dużymi obciążeniami szczególnie ważne jest sprawdzanie luzów i ewentualne smarowanie elementów ruchomych.
Trwałość Farmall 90A jest mocnym argumentem dla użytkowników, którzy planują korzystać z niego przez wiele lat. Relacje użytkowników wskazują, że przy odpowiedniej obsłudze ciągnik może przepracować tysiące motogodzin bez poważniejszych awarii. Ewentualne naprawy dotyczą zwykle elementów eksploatacyjnych, takich jak sprzęgło, przewody hydrauliczne czy elementy zużywające się naturalnie podczas pracy.
Dostępność części zamiennych – zarówno oryginalnych, jak i wysokiej jakości zamienników – jest dobra, co ma znaczenie dla ograniczenia przestojów. W wielu regionach funkcjonują niezależne warsztaty dobrze zaznajomione z konstrukcją Farmall 90A, co ułatwia naprawy poza autoryzowaną siecią.
Case IH Farmall 90A na rynku wtórnym i perspektywy użytkowania
Farmall 90A jest modelem, który stosunkowo często pojawia się na rynku wtórnym. Wynika to z jego popularności oraz faktu, że wiele gospodarstw po kilku latach eksploatacji decyduje się na wymianę maszyn na nowe, pozostawiając dobrze utrzymane egzemplarze w rękach kolejnych użytkowników. Dla rolników planujących zakup używanego ciągnika stanowi to atrakcyjną okazję do wejścia w posiadanie maszyny o dobrym stosunku jakości do ceny.
Przy zakupie używanego Farmall 90A szczególnie warto zwrócić uwagę na:
- liczbę przepracowanych motogodzin oraz historię serwisową,
- stan układu napędowego i skrzyni biegów,
- ewentualne wycieki oleju z silnika, hydrauliki czy mostów,
- sprawność układu chłodzenia i brak przegrzewania silnika,
- stan kabiny, wyposażenia i instalacji elektrycznej,
- zużycie elementów współpracujących z ładowaczem, jeśli był montowany (sworznie, tuleje, mocowania).
Ze względu na opinię ciągnika prostego i trwałego, dobrze utrzymane egzemplarze cieszą się zainteresowaniem i relatywnie stabilną wartością rynkową. Dla wielu gospodarstw Farmall 90A kupiony na rynku wtórnym staje się pierwszym nowocześniejszym ciągnikiem, zastępującym starsze, wysłużone konstrukcje.
Perspektywy użytkowania ciągnika w kolejnych latach są korzystne. Silnik i podzespoły zaprojektowano tak, by sprostać normom emisji, ale bez nadmiernego skomplikowania konstrukcji. Jeżeli regulacje prawne nie wprowadzą dodatkowych ograniczeń w eksploatacji starszych maszyn, Farmall 90A będzie mógł przez długie lata pozostawać w aktywnej służbie w gospodarstwach, firmach usługowych i jednostkach komunalnych.
W praktyce wielu użytkowników podkreśla, że kluczową zaletą Farmall 90A jest równowaga między nowoczesnością a tradycją. Z jednej strony traktorzysta ma do dyspozycji wygodną kabinę, sensownie zaprojektowaną ergonomię i oszczędny silnik, z drugiej – nadal obcuje z maszyną, którą można zrozumieć i serwisować bez zaawansowanych narzędzi diagnostycznych. W czasach rosnącego skomplikowania sprzętu rolniczego, taka cecha jest istotną wartością dla wielu gospodarstw.
Case IH Farmall 90A pozostaje więc jednym z ciekawych wyborów w segmencie około 90 KM: łączy uniwersalność, przyzwoity komfort i niskie koszty użytkowania z doświadczeniem renomowanego producenta i szeroką dostępnością serwisu oraz części zamiennych. Dzięki temu w wielu gospodarstwach stał się fundamentem codziennej pracy, a jego obecność na polskich podwórkach i polach jest już dziś widoczna i prawdopodobnie utrzyma się przez kolejne lata.






