Cięcie zimowe jabłoni to jeden z kluczowych zabiegów wpływających na długowieczność sadu, zdrowotność drzew oraz jakość i wielkość plonu. Odpowiednio przeprowadzone pozwala utrzymać równowagę między wzrostem a owocowaniem, ogranicza presję chorób oraz ułatwia późniejsze zabiegi ochrony i zbioru. Błędy popełnione zimą często ujawniają się dopiero w sezonie wegetacyjnym – w postaci drobnych, słabo wybarwionych owoców, nadmiernego wzrostu wegetatywnego lub zbyt silnej przemienności owocowania. Warto więc zrozumieć zasady nowoczesnego cięcia i dostosować technikę do odmiany, podkładki i systemu prowadzenia sadu.
Znaczenie i cele cięcia zimowego jabłoni w nowoczesnym sadzie
Cięcie zimowe (spoczynkowe) wykonuje się w okresie bezlistnym – od zrzutu liści do ruszenia wegetacji. Jego głównym celem jest **regulacja plonowania**, kształtowanie korony oraz poprawa zdrowotności drzew. Utrzymanie odpowiedniej równowagi między wzrostem wegetatywnym a generatywnym jest warunkiem stabilnych, wysokich plonów o dobrej jakości handlowej.
Korona jabłoni bez cięcia szybko się zagęszcza, w środku panuje nadmierne zacienienie, wzrasta wilgotność i tworzy się mikroklimat sprzyjający rozwojowi patogenów, zwłaszcza parcha jabłoni, mączniaka i chorób kory. Zbyt gęste korony to także niższa efektywność oprysków oraz utrudnione zbiory. Z kolei nadmierne cięcie prowadzi do silnego odrostu pędów jednorocznych, jałowych z punktu widzenia plonowania, co wymaga kolejnych intensywnych zabiegów i zwiększa koszty robocizny.
Najważniejsze cele prawidłowego cięcia zimowego to:
- utrzymanie odpowiedniej ilości pędów owoconośnych w strefie dobrze doświetlonej,
- regeneracja i odmładzanie części owoconośnych,
- kontrola wysokości i szerokości drzew, dostosowana do systemu prowadzenia,
- poprawa dostępu światła do wnętrza korony i dolnych partii drzewa,
- ograniczenie presji chorób i usuwanie porażonych lub martwych części,
- utrzymanie równomiernego, corocznego plonowania bez wyraźnej przemienności.
W nowoczesnych sadach towarowych, szczególnie na podkładkach karłowych (M.9, M.26), cięcie zimowe jest ściśle powiązane z cięciem letnim, regulacją obciążenia plonem oraz nawożeniem i nawadnianiem. Nie można rozpatrywać go w oderwaniu od pozostałych elementów technologii uprawy. Z punktu widzenia ekonomiki gospodarstwa, dobrze ukształtowane drzewa pozwalają ograniczyć czas pracy podczas zbioru i zabiegów ochrony, a także poprawiają jednorodność owoców, co zwiększa ich wartość handlową.
Termin cięcia zimowego i wpływ warunków pogodowych
Dobór terminu cięcia zimowego jest równie ważny jak sama technika. Cięcie jabłoni można rozpocząć od późnej jesieni, po całkowitym zrzucie liści, aż do wczesnej wiosny, tuż przed ruszeniem wegetacji. W praktyce gospodarczej zakres ten zawęża się zwykle do okresu od stycznia do marca, przy czym szczególne znaczenie ma temperatura i przebieg zimy.
Podstawowe zasady doboru terminu:
- unikać cięcia w czasie silnych mrozów (poniżej –10°C),
- omijać okresy, gdy po cięciu prognozowane są nagłe spadki temperatur,
- najwcześniej ciąć odmiany i kwatery najlepiej zimujące,
- później przystępować do cięcia odmian wrażliwych na mróz oraz słabszych drzew.
Cięcie w czasie dużych mrozów może powodować mikropęknięcia tkanek, uszkodzenia kory i drewna, a rany goją się wolniej. W połączeniu z późniejszymi spadkami temperatur zwiększa to ryzyko uszkodzeń mrozowych. Z kolei zbyt późne cięcie, po ruszeniu wegetacji, osłabia drzewa, powoduje nadmierne „płaczenie” soków i może zaburzać równowagę między wzrostem a owocowaniem.
W sadach, gdzie występują różnice w mrozoodporności odmian, warto zaplanować kolejność prac w taki sposób, aby najpierw ciąć kwatery najmniej wrażliwe, np. starsze nasadzenia na mocniejszych podkładkach, a dopiero później młode sady na podkładkach karłowych i odmiany o słabszej odporności. Należy także uwzględnić stan drzew po minionej zimie – po silnych uszkodzeniach mrozowych wskazana jest ostrożność: mniej intensywne cięcie i pozostawienie większej liczby pędów rezerwowych.
Rodzaje cięcia zimowego i podstawowe zasady kształtowania korony
Cięcie zimowe jabłoni można podzielić na kilka typów, zależnie od wieku drzew, etapu formowania korony i celu zabiegu. W praktyce spotyka się trzy główne kategorie: cięcie formujące, prześwietlające oraz odnawiające (odmładzające). Każde z nich ma inne zadania i wymaga odpowiedniej techniki.
Cięcie formujące młodych drzew
W młodych nasadzeniach na podkładkach karłowych priorytetem jest szybkie wejście drzew w owocowanie przy zachowaniu prawidłowej struktury korony. Najczęściej stosuje się formy wrzecionowe: wrzeciono, superwrzeciono lub systemy pochodne (np. drzewo slendrowe), w których dominują przewodnik i boczne, krótkie gałęzie owoconośne.
Główne zasady cięcia formującego:
- utrzymanie dominacji przewodnika (nie może mieć konkurentów w wierzchołku),
- nadawanie przewodnikowi lekkiego wzrostu pionowego,
- utrzymywanie bocznych gałęzi pod kątem 45–60° względem pionu,
- ograniczanie długości gałęzi bocznych i stopniowanie ich długości (najdłuższe na dole, krótsze wyżej),
- usuwanie silnie rosnących, pionowych „wilków” i niepożądanych pędów konkurencyjnych.
W pierwszych latach po posadzeniu szczególną uwagę zwraca się na odpowiednie ułożenie konarów bocznych. Zamiast mocnego skracania pędów, lepiej wykorzystać techniki zginania, rozpierania i odciągania pędów ku dołowi lub pod odpowiednim kątem. Zbyt silne cięcie młodych drzew opóźnia wejście w owocowanie i powoduje nadmierny wzrost wegetatywny. U wielu nowoczesnych odmian, szczególnie na podkładce M.9, korzystniejsze jest bardzo umiarkowane cięcie, przy jednoczesnym intensywnym kształtowaniu korony za pomocą klamerek, obciążników czy sznurków.
Cięcie prześwietlające drzew w pełni owocowania
Gdy drzewa wejdą w pełnię owocowania, głównym celem cięcia zimowego staje się prześwietlenie korony i utrzymanie stabilnego, corocznego plonowania. W tym etapie ogranicza się cięcie formujące do niezbędnego minimum, koncentrując się na utrzymaniu odpowiedniej ilości i jakości pędów owoconośnych w dobrze naświetlonej strefie.
Podstawowe zasady prześwietlania:
- usuwanie pędów krzyżujących się, rosnących do środka korony lub bardzo stromo do góry,
- ograniczanie liczby krótkopędów w jednej strefie (nadmierne zagęszczenie obniża jakość owoców),
- systematyczne wycinanie konarów starych, z wyraźnie słabnącym potencjałem owocowania,
- wymiana starych części owoconośnych na młodsze pędy o dobrym naświetleniu,
- utrzymywanie odpowiedniej wysokości drzewa dostosowanej do zbioru z ziemi lub z niskich drabin.
Nowoczesne strategie cięcia prześwietlającego często opierają się na zasadzie „cięcia na gałąź zastępczą”. Polega ona na wycinaniu starej, silnie rozgałęzionej części gałęzi do młodszego, dobrze położonego i skierowanego na zewnątrz pędu, który przejmuje funkcję owoconośną. Dzięki temu odnawia się struktura korony bez wprowadzania drastycznych zmian i dużych ran po cięciu.
Cięcie odnawiające i korekcyjne w starszych sadach
W starszych nasadzeniach, gdzie przez lata cięcie było zbyt słabe lub nieprawidłowe, korony stają się zbyt wysokie, zagęszczone i przesunięte w stronę wierzchołka. Dolne partie drzewa ubożeją w pędy owoconośne, a plon „ucieka” w górę. Cięcie odmładzające ma na celu przywrócenie równowagi i przesunięcie strefy owocowania niżej.
W ramach cięcia odnawiającego:
- stopniowo obniża się wysokość drzew poprzez wycinanie wierzchołków do mocnych pędów bocznych,
- usuwa się najstarsze, mało produktywne konary w górnej części korony,
- pozostawia się dobrze rozmieszczone, młodsze gałęzie z licznymi krótkopędami,
- wprowadza się zasadę odnowy konarów w kilku etapach, aby nie doprowadzić do skrajnego osłabienia drzewa.
Drastyczne cięcie starszych drzew w jednym sezonie, z wycięciem znacznej części korony, powoduje silny odrost pędów wilkowatych i może znacznie obniżyć plonowanie na 2–3 lata. Lepszym rozwiązaniem jest zaplanowanie korekty na 2–4 sezony, ograniczając intensywność cięcia i pozostawiając rezerwę pędów owoconośnych w różnych częściach korony.
Najczęstsze błędy przy cięciu zimowym jabłoni
Nawet doświadczeni sadownicy popełniają czasem powtarzalne błędy, które skutkują kłopotami w kolejnych sezonach. W intensywnych sadach towarowych każdy błąd w cięciu może mieć przełożenie na plon, koszty pracy i trwałość nasadzenia. Warto znać typowe pułapki i świadomie ich unikać.
Zbyt silne cięcie i nadmierne skracanie pędów
Jednym z najczęstszych błędów jest nadmierna ingerencja w koronę – mocne skracanie pędów, usuwanie dużej ilości drewna w jednym sezonie oraz pozostawianie dużych ran po cięciu. Zbyt silne cięcie powoduje:
- pobudzenie silnego wzrostu wegetatywnego (wilków),
- osłabienie wiązania pąków kwiatowych w kolejnym sezonie,
- przesunięcie owocowania w górne partie korony,
- zwiększone ryzyko chorób kory i drewna.
W nowoczesnej technologii sadowniczej preferuje się cięcie umiarkowane i selektywne, nastawione bardziej na przerzedzanie (wycinanie całych pędów) niż na skracanie. Skracanie silnych pędów pionowych niemal zawsze prowadzi do utworzenia kilku nowych, jeszcze silniejszych przyrostów, co jeszcze bardziej zagęszcza koronę i wymusza intensywne cięcie w kolejnych latach.
Pozostawianie zbyt gęstych, zacienionych stref korony
Drugim skrajnym błędem jest zbyt słabe prześwietlanie drzew, zwłaszcza w środkowej i dolnej części korony. W efekcie w wielu sadach pojawia się charakterystyczny obraz: silnie rozrośnięty wierzchołek, nagie dolne partie, brak młodych, owoconośnych pędów w strefie dostępnej dla światła. Takie drzewa produkują mniejsze, słabiej wybarwione owoce, a plon w dużej mierze koncentruje się w górze, skąd trudniej go zebrać.
Brak odpowiedniego przerzedzenia konarów skutkuje także gorszym pokryciem pestycydami, a tym samym wyższą presją chorób. Zbyt gęsta korona zwiększa wilgotność powietrza w jej wnętrzu, sprzyjając infekcjom pierwotnym i wtórnym. Dodatkowo, przy silnych wiatrach lub obfitych opadach śniegu, zbyt zagęszczone i nieprześwietlone drzewa są bardziej narażone na wyłamania gałęzi.
Nieprawidłowe cięcia przy przewodniku i gałęziach bocznych
Często spotykanym problemem jest pozostawianie konkurenckich przewodników lub kilku silnych pędów w części wierzchołkowej drzewa. Prowadzi to do rozszczepień, zbyt szerokiego wierzchołka i zwiększonego ryzyka wyłamań pod ciężarem plonu lub śniegu. Przewodnik powinien być zawsze wyraźnie dominujący, prosty i zakończony jednym silnym pędem.
Błędy dotyczą również sposobu wykonania samych cięć. Pozostawianie „czopów” (krótkich, kilkucentymetrowych kikutów) po odciętych pędach sprzyja zamieraniu drewna i wnikaniu patogenów. Z kolei cięcie zbyt głęboko, tuż przy nasadzie pędu, uszkadza tkanki konarów i utrudnia gojenie rany. Prawidłowe cięcie powinno być wykonane lekko skośnie, tuż nad nasadą gałęzi bocznej lub nad pąkiem, z zachowaniem niewielkiego marginesu.
Brak dostosowania cięcia do odmiany i typu podkładki
Różne odmiany jabłoni różnią się siłą wzrostu, pokrojem korony i reakcją na cięcie. Odmiany silnie rosnące (np. niektóre sporty Jonagolda) wymagają innego podejścia niż odmiany naturalnie słabo rosnące, o krótkich międzywęźlach. Podobnie podkładki: karłowe ograniczają wzrost, ale zwiększają wrażliwość na przemarznięcia i błędy w cięciu, natomiast półkarłowe i silniejsze podkładki wybaczają więcej, choć trudniej utrzymać niewielką wysokość drzewa.
Błędem jest stosowanie jednego, uniwersalnego schematu cięcia dla wszystkich odmian i kwater. Niektóre jabłonie tworzą dużo krótkopędów owoconośnych i lepiej reagują na lekkie prześwietlenie niż na intensywne skracanie pędów, inne zaś wymagają systematycznego odnawiania drewna poprzez cięcie na gałąź zastępczą. W praktyce warto obserwować reakcję konkretnych odmian w swoim sadzie i na tej podstawie korygować strategię cięcia.
Nieodpowiednia higiena pracy i narzędzi
W warunkach intensywnej produkcji, gdy tempo pracy jest wysokie, łatwo zaniedbać kwestie higieny. Niestety, praca zabrudzonymi, stępionymi sekatorami lub piłami zwiększa rozmiar ran i czas gojenia tkanek, a także ułatwia rozprzestrzenianie się patogenów. Błędem jest także brak dezynfekcji narzędzi między kwaterami lub między drzewami wyraźnie porażonymi chorobami kory.
W praktyce zaleca się regularne ostrzenie narzędzi, utrzymywanie ich w czystości oraz okresowe odkażanie (np. alkoholem, preparatami dezynfekującymi). Szczególnie ważne jest to przy wycinaniu porażonych konarów, objętych zgorzelami, rakami bakteryjnymi lub chorobami drewna. Po takim cięciu warto przetrzeć ostrza, aby ograniczyć ryzyko zawleczenia patogenu na kolejne drzewa.
Praktyczne zasady i wskazówki poprawnego cięcia zimowego
Aby cięcie zimowe było efektywne i bezpieczne dla drzew, warto stosować zestaw prostych, praktycznych zasad, które ułatwiają planowanie i wykonanie zabiegów. W połączeniu z doświadczeniem i obserwacją reakcji drzew tworzą one system pozwalający na uzyskanie wysokich, stabilnych plonów.
Planowanie prac w skali całego sadu
Cięcie zimowe należy planować w skali całego gospodarstwa, uwzględniając:
- liczbę pracowników i ich doświadczenie,
- powierzchnię sadu i liczbę kwater do przycięcia,
- odmiany i ich siłę wzrostu,
- ryzyko uszkodzeń mrozowych w danej lokalizacji,
- dostępność sprzętu (podnośniki, sekatory pneumatyczne, pilarki).
Dobrą praktyką jest przeszkolenie pracowników na początku sezonu cięcia i wyraźne wskazanie, jaki efekt ma być osiągnięty dla danej odmiany i formy prowadzenia. W przypadku nasadzeń na dużą skalę warto wyznaczyć osobę nadzorującą, która kontroluje jakość wykonania cięć i koryguje błędy na bieżąco.
Ocena drzewa przed rozpoczęciem cięcia
Przed przystąpieniem do pracy na konkretnym drzewie warto wykonać dokładną ocenę jego stanu:
- sprawdzić kondycję przewodnika i głównych konarów,
- ocenić zagęszczenie korony i rozmieszczenie pędów owoconośnych,
- zwrócić uwagę na miejsca porażone chorobami, martwe konary, pęknięcia,
- zidentyfikować strefy zbyt silnego wzrostu i miejsca niedoboru pędów owoconośnych.
Dopiero po takiej ocenie można świadomie zaplanować, które części drzewa wymagają redukcji, a które wzmocnienia. Zbyt mechaniczne podejście – „cięcie co gałąź” bez oglądu – często prowadzi do błędów i niepotrzebnego osłabienia drzewa.
Kolejność wykonywania cięć na drzewie
Ułatwieniem pracy jest przyjęcie stałej kolejności działań na każdym drzewie, np.:
- najpierw usunięcie pędów suchych, chorych i uszkodzonych,
- następnie wycięcie silnych wilków i pędów rosnących pionowo,
- korekta przewodnika i ewentualnych konkurentów,
- przerzedzenie nadmiernie zagęszczonych partii korony,
- ostateczne dopracowanie kształtu i wysokości drzewa.
Taka powtarzalna sekwencja pozwala uniknąć pominięcia ważnych elementów i ułatwia kontrolę postępów. W razie potrzeby można wrócić do danego drzewa i skorygować szczegóły, ale większość pracy wykonuje się za jednym podejściem.
Technika wykonania cięć i zabezpieczanie ran
Cięcia powinny być wykonywane ostrymi narzędziami, które pozostawiają gładką powierzchnię rany. Przy grubych gałęziach najlepiej używać pił specjalistycznych, które minimalizują poszarpania kory. W przypadku odcinania cięższych konarów warto stosować technikę trzech cięć (najpierw od spodu, potem od góry kilka centymetrów dalej, na końcu wyrównanie przy nasadzie), aby uniknąć odrywania kory.
Duże rany, zwłaszcza o średnicy powyżej 3–4 cm, warto zabezpieczyć preparatami maściowymi przeznaczonymi do drzew owocowych. Chronią one przed przesychaniem tkanek i ograniczają wnikanie patogenów. Zabieg ten jest szczególnie ważny przy wycinaniu porażonych konarów oraz przy cięciu w okresach o zwiększonym ryzyku infekcji (np. przy wyższej wilgotności powietrza).
Dostosowanie cięcia do planowanego obciążenia plonem
Cięcie zimowe ma ścisły związek z regulacją plonowania. Zbyt silne przerzedzenie pędów owoconośnych może doprowadzić do zbyt małego plonu, choć owoce będą duże. Z kolei zbyt łagodne cięcie, przy pozostawieniu dużej liczby pąków kwiatowych, skutkuje silnym zawiązaniem plonu, drobnieniem owoców i obniżeniem ich jakości.
Przy planowaniu cięcia warto uwzględnić możliwości późniejszego przerzedzania zawiązków (chemicznego i ręcznego). Jeżeli gospodarstwo dysponuje skuteczną technologią przerzedzania, można pozostawić nieco więcej pąków kwiatowych i skorygować obciążenie plonem w trakcie sezonu. W sadach, gdzie przerzedzanie chemiczne jest ograniczone, lepiej już zimą nie dopuszczać do nadmiernego zagęszczenia pędów owoconośnych, szczególnie w części środkowej i wierzchołkowej korony.
Bezpieczeństwo pracy, narzędzia i organizacja cięcia w gospodarstwie
W nowoczesnym sadzie cięcie zimowe jest jednym z najbardziej czasochłonnych zabiegów. Jego sprawna organizacja decyduje o możliwościach terminowego wykonania innych prac, takich jak nawożenie, ochrona czy zabiegi glebowe. Równie istotne jest bezpieczeństwo pracowników, zwłaszcza przy korzystaniu z podnośników, drabin i narzędzi mechanicznych.
Dobór i konserwacja narzędzi do cięcia
Podstawowym wyposażeniem są sekatory ręczne, sekatory dwuręczne, piły do gałęzi, a w większych gospodarstwach także sekatory pneumatyczne lub akumulatorowe. Wybór narzędzi powinien uwzględniać:
- średnią grubość gałęzi do cięcia,
- siłę fizyczną i doświadczenie pracowników,
- rodzaj systemu prowadzenia drzew,
- możliwości serwisowania i ostrzenia sprzętu.
Regularne ostrzenie i smarowanie narzędzi znacząco poprawia komfort pracy i jakość cięć. Stępione ostrza wymagają większej siły, powodują miażdżenie tkanek zamiast czystego cięcia i przyczyniają się do wolniejszego gojenia ran. Warto wyznaczyć w gospodarstwie osobę odpowiedzialną za konserwację sprzętu, aby przed sezonem cięcia sprawdzić stan wszystkich narzędzi.
Bezpieczeństwo na stanowisku pracy
Cięcie zimowe wykonuje się często w trudnych warunkach: na nierównym podłożu, w niskich temperaturach, przy oblodzeniu. Podstawowe zasady bezpieczeństwa obejmują:
- stosowanie odpowiedniego obuwia z dobrą przyczepnością,
- korzystanie z stabilnych drabin i podnośników,
- noszenie rękawic chroniących dłonie przed skaleczeniami i zimnem,
- zachowanie ostrożności przy pracy piłami i sekatorami mechanicznymi.
Pracownicy powinni być przeszkoleni w zakresie bezpiecznego posługiwania się narzędziami, a także w kwestii zasad poruszania się po sadzie podczas pracy w grupach. W przypadku pracy na podnośnikach konieczne jest przestrzeganie instrukcji producenta i unikanie przeciążenia platform, szczególnie podczas silnego wiatru.
Organizacja zespołów roboczych i kontrola jakości
W większych gospodarstwach stosuje się podział na zespoły robocze, z których każdy odpowiada za określony fragment sadu. Na czele zespołu stoi doświadczony pracownik lub sam właściciel, który wyznacza kierunek cięcia i kontroluje jakość wykonania. W praktyce sprawdza się rozwiązanie, w którym pierwsze drzewa w kwaterze są cięte wspólnie, jako „wzór” do naśladowania.
Systematyczna kontrola jakości pozwala wychwycić błędy we wczesnej fazie, zanim zostaną powielone na dziesiątkach czy setkach drzew. W razie potrzeby można korygować strategię – np. wprowadzić nieco mocniejsze prześwietlenie lub odwrotnie, ograniczyć intensywność skracania pędów. Taka elastyczność jest szczególnie ważna w zmiennych warunkach pogodowych, gdy drzewa reagują inaczej niż w poprzednich sezonach.
FAQ – najczęstsze pytania o cięcie zimowe jabłoni
Jak głęboko można ciąć jabłonie zimą, aby ich nie osłabić?
Zakres cięcia zależy od wieku, kondycji drzewa, odmiany i podkładki. W większości nowoczesnych sadów zaleca się, aby w jednym sezonie nie usuwać więcej niż 20–30% masy korony. Lepsze efekty daje systematyczne, umiarkowane cięcie co roku niż drastyczne odmładzanie co kilka lat. Zbyt mocne cięcie pobudza nadmierny wzrost wegetatywny, ogranicza plon w kolejnym roku i sprzyja powstawaniu wilków, które dodatkowo zagęszczają koronę.
Czy cięcie zimowe można całkowicie zastąpić cięciem letnim?
Cięcie letnie jest cennym uzupełnieniem zabiegów zimowych, ale rzadko może je całkowicie zastąpić, zwłaszcza w sadach towarowych o dużej powierzchni. Zimą łatwiej ocenić strukturę korony, usunąć grubsze konary i ukształtować szkielet drzewa. Cięcie letnie ma przede wszystkim charakter korygujący: ogranicza nadmierny wzrost młodych pędów, poprawia doświetlenie owoców i wspomaga regulację plonu, ale nie rozwiąże problemów wynikających z wieloletnich zaniedbań zimowego cięcia.
Jak rozpoznać, że jabłoń jest przycięta zbyt mocno?
Objawem zbyt intensywnego cięcia jest bardzo silny wyrzut długich, pionowych pędów (wilków) w następnym sezonie, szczególnie w górnej części korony i na grubych konarach. Drzewo może wydać mniej pąków kwiatowych, a plon spada lub przenosi się na kolejne lata, co sprzyja przemiennemu owocowaniu. Często obserwuje się także słabsze wybarwienie owoców i ich nadmierną wielkość kosztem liczby. Jeśli takie objawy się pojawiają, w kolejnych latach warto złagodzić intensywność cięcia.
Które odmiany jabłoni wymagają szczególnej ostrożności przy cięciu zimowym?
Większej ostrożności wymagają odmiany wrażliwe na mróz, o drobniejszym drewnie i słabszej zdolności regeneracji po cięciu, a także odmiany silnie rosnące, reagujące gwałtownym wyrzutem pędów na zbyt mocne skracanie. Odmiany o skłonności do przemiennego owocowania źle znoszą drastyczne cięcia, które dodatkowo potęgują nieregularność plonów. W takich sadach lepiej stosować łagodniejsze, ale coroczne cięcie, silniej opierające się na przerzedzaniu gałęzi niż na ich skracaniu.
Czy każde miejsce po cięciu trzeba zabezpieczać maścią ogrodniczą?
Zabezpieczanie wszystkich ran nie jest konieczne, ale warto je stosować w przypadku cięć o większej średnicy, zwłaszcza na starszych konarach oraz przy usuwaniu fragmentów porażonych chorobami kory czy drewna. Maść ogranicza wysychanie tkanek i wnikanie patogenów. Drobne rany, wykonane ostrym narzędziem, zwykle goją się dobrze bez dodatkowych zabiegów, o ile cięcie przeprowadzono w odpowiednich warunkach pogodowych i na zdrowym drzewie, bez widocznych uszkodzeń mrozowych.
