Claas Elios 240 to jeden z tych ciągników, które łączą kompaktowe wymiary z osiągami typowymi dla maszyn znacznie większych. Powstał jako odpowiedź na potrzeby gospodarstw specjalistycznych, sadowniczych i warzywniczych, ale z czasem znalazł zastosowanie również w mniejszych gospodarstwach mieszanych, w usługach komunalnych oraz przy pracach pielęgnacyjnych w zieleni miejskiej. Konstrukcja Eliosa 240 nawiązuje do długiej tradycji marki Claas, która wywodzi się z sektora maszyn żniwnych, lecz od lat systematycznie rozwija ofertę ciągników rolniczych. Dzięki temu model ten łączy rozwiązania wypróbowane w większych seriach z kompaktową, lekką i zwrotną platformą idealną do pracy w ograniczonej przestrzeni.

Geneza modelu Claas Elios 240 i miejsce w ofercie producenta

Marka Claas przez wiele dekad była kojarzona głównie z kombajnami zbożowymi i sieczkarniami, ale już na przełomie XX i XXI wieku stało się jasne, że przyszłość leży w kompletnych systemach uprawy: od siewu, przez ochronę roślin, aż po zbiór i transport. Rozszerzanie gamy ciągników stało się naturalnym etapem rozwoju przedsiębiorstwa. Seria Elios została opracowana jako odpowiedź na realne potrzeby rolników, którzy szukali maszyn do pracy w sadach, winnicach, gospodarstwach warzywniczych i na użytkach zielonych, gdzie klasyczne, pełnowymiarowe ciągniki okazywały się zbyt duże, zbyt ciężkie lub zbyt mało zwrotne.

Claas Elios 240 powstał jako jeden z wyższych modeli w rodzinie Elios – oferuje większą moc niż najmniejsze warianty, lecz nadal zachowuje kompaktowe gabaryty oraz niewielki promień skrętu. Producent postawił na połączenie oszczędnego silnika, prostego, lecz funkcjonalnego układu hydraulicznego oraz solidnej przekładni, dostosowanej do różnych typów prac. W efekcie powstał ciągnik zdolny do współpracy z szeroką gamą maszyn – od opryskiwaczy i rozsiewaczy nawozów po ładowacze czołowe, kosiarki bijakowe czy małe przyczepy transportowe.

W historii rozwoju serii Elios ważną rolę odegrało dostosowanie ciągnika do różnorodnych rynków europejskich. W krajach Europy Zachodniej szczególny nacisk położono na zastosowania sadownicze i winiarskie, gdzie kluczowe okazały się takie parametry, jak wysokość całkowita, szerokość zewnętrzna, komfort pracy operatora oraz możliwość montażu specjalistycznych narzędzi międzyrzędowych. W Europie Środkowo-Wschodniej, w tym w Polsce, Elios 240 zyskał z kolei popularność jako uniwersalny ciągnik pomocniczy w gospodarstwach rodzinnych, idealny do pracy z paszowozem, w oborze, przy zielonkach i w lekkich pracach polowych.

Opracowując Eliosa 240, Claas korzystał z doświadczeń z większych serii Arion i Axos, adaptując część rozwiązań technicznych do kompaktowej konstrukcji. Dzięki temu wiele elementów – jak ergonomia dźwigni sterujących, czytelna deska rozdzielcza oraz kształt kabiny – czerpie z rozwiązań znanych z większych modeli. Pozwala to operatorom, którzy mają w gospodarstwie kilka ciągników Claas, szybko przesiadać się między maszynami bez konieczności uczenia się nowego układu sterowania.

Budowa, dane techniczne i rozwiązania konstrukcyjne Claas Elios 240

Silnik i układ napędowy

Claas Elios 240 wyposażony jest w czterocylindrowy silnik wysokoprężny o pojemności roboczej około 3,4–3,6 litra (w zależności od wersji i rocznika), spełniający wymogi norm emisji spalin odpowiednie dla czasu jego wprowadzenia na rynek. Moc maksymalna tego modelu oscyluje w granicach 76–85 KM, co czyni go idealnym kompromisem pomiędzy ciągnikiem pomocniczym a pełnoprawną maszyną do szerokiego spektrum prac polowych. Moment obrotowy rozwijany jest przy relatywnie niskich obrotach, co przekłada się na oszczędność paliwa oraz łagodną charakterystykę pracy.

Silnik Eliosa 240 to jednostka nastawiona na ekonomię zużycia paliwa i niezawodność. Zastosowano w nim układ wtryskowy Common Rail oraz turbosprężarkę, która poprawia elastyczność i zachowanie silnika pod obciążeniem. Dzięki temu ciągnik dobrze radzi sobie w zadaniach wymagających stabilnej mocy, takich jak napędzanie wałka odbioru mocy (WOM) podczas pracy z opryskiwaczem, prasą zwijającą czy kosiarką rotacyjną.

Przekładnia mechaniczna w Claas Elios 240 najczęściej występuje w konfiguracji z kilkunastoma przełożeniami do przodu i do tyłu (spotyka się warianty 12/12, 20/20, a nawet bardziej rozbudowane), z możliwością wyposażenia w rewers mechaniczny lub elektrohydrauliczny. Rewers umożliwia szybką zmianę kierunku jazdy bez konieczności używania pedału sprzęgła, co jest niezwykle przydatne w pracy z ładowaczem czołowym czy podczas manewrów na ciasnych placach przeładunkowych. Dobrze zestopniowane biegi pozwalają na precyzyjne dopasowanie prędkości jazdy do rodzaju wykonywanej pracy, zarówno przy powolnym oprysku, jak i szybszym transporcie po drodze.

Podnośnik, hydraulika i WOM

Układ hydrauliczny w modelu Elios 240 należy do kluczowych elementów, decydujących o jego wszechstronności. W standardzie ciągnik oferuje wydajność pompy hydraulicznej na poziomie około 50–60 l/min (w nowszych wersjach bywa wyższa), co w zupełności wystarcza do obsługi typowego osprzętu: ładowaczy czołowych, opryskiwaczy, rozsiewaczy czy narzędzi zawieszanych. Dostępnych jest kilka złączy hydrauliki zewnętrznej (sekcji), z możliwością konfiguracji ich liczby i funkcji w zależności od potrzeb użytkownika.

Tylny podnośnik hydrauliczny kategorii II charakteryzuje się udźwigiem rzędu 3,0–3,2 tony (wartości orientacyjne), co pozwala na współpracę z większością typowych maszyn uprawowych i transportowych przeznaczonych dla tego segmentu mocy. Konstrukcja podnośnika zapewnia stabilność oraz precyzyjne utrzymywanie zadanej głębokości pracy, co ma znaczenie np. przy uprawie międzyrzędowej czy lekkich pracach uprawowo-siewnych.

Wałek odbioru mocy (WOM) w Eliosie 240 najczęściej dysponuje standardowymi prędkościami 540 i 540E, a w nowszych konfiguracjach także 1000 obr./min. Tryb ekonomiczny 540E umożliwia osiągnięcie wymaganej prędkości obrotowej narzędzia przy niższych obrotach silnika, co przekłada się na redukcję zużycia paliwa oraz obniżenie poziomu hałasu. Sterowanie WOM-em jest intuicyjne, a układ zabezpieczeń chroni zarówno ciągnik, jak i maszynę towarzyszącą przed skutkami nagłych przeciążeń.

Wymiary, masa i zwrotność

Jedną z największych zalet Eliosa 240 jest jego kompaktowa konstrukcja. Szerokość ciągnika może wynosić mniej niż 2 m (zależnie od ogumienia), a wysokość z kabiną często mieści się w granicach ok. 2,4–2,6 m, dzięki czemu bez problemu wjeżdża do niskich budynków gospodarskich, magazynów oraz sadów z nisko prowadzonymi gałęziami. Rozstaw osi oraz niewielki promień skrętu sprawiają, że ciągnik jest niezwykle zwrotny – to cecha kluczowa przy pracy w wąskich międzyrzędziach lub na podwórzach o ograniczonej przestrzeni manewrowej.

Masa własna Eliosa 240 zwykle zawiera się w przedziale 3,0–3,5 t, w zależności od konfiguracji (kabina/wersja niska, obciążniki, rodzaj osi, ładowacz). Stosunek masy do mocy jest zbliżony do ideału dla tego segmentu, zapewniając dobrą trakcję oraz stabilność, a jednocześnie nie powodując nadmiernego ugniatania gleby. Możliwość balastowania przodu i tyłu ciągnika umożliwia dopasowanie rozkładu masy do aktualnego rodzaju pracy i narzędzia.

Kabina, ergonomia i komfort pracy

Kabina w Claas Elios 240 zaprojektowana jest z myślą o długotrwałej pracy w wymagających warunkach. Choć ciągnik jest kompaktowy, przestrzeń robocza została dobrze wykorzystana. Fotel operatora z amortyzacją, regulowana kolumna kierownicy oraz duże przeszklenia zapewniają przyzwoity poziom komfortu i widoczności we wszystkich kierunkach. Wysoko poprowadzone przeszklenia boczne ułatwiają kontrolę pracy narzędzi zawieszanych i przedniego ładowacza.

Rozmieszczenie dźwigni i przełączników jest logiczne, a kolorystyka i ergonomia nawiązują do większych serii Claas. Znalezienie najważniejszych funkcji, takich jak sterowanie podnośnikiem, WOM, hydrauliką zewnętrzną czy zmianą kierunku jazdy, nie sprawia problemów nawet osobom, które po raz pierwszy mają styczność z tym modelem. Panel sterowania i wskaźniki są czytelne, co pozwala szybko monitorować podstawowe parametry pracy silnika, poziom paliwa oraz ustawienia WOM czy napędu przedniego.

W zależności od wersji dostępne są różne poziomy wyposażenia: od prostszych układów wentylacji po bardziej zaawansowane rozwiązania z klimatyzacją, ogrzewaniem, radiem oraz dodatkowymi punktami oświetlenia roboczego LED. Dzięki temu użytkownik może dopasować ciągnik do własnych oczekiwań i budżetu. W sadach i winnicach szczególnie doceniane są wersje o obniżonej wysokości kabiny, czasem wyposażone w dodatkowe osłony, chroniące przed gałęziami i uszkodzeniami mechanicznymi.

Wybrane dane techniczne (orientacyjne)

• Moc maksymalna: ok. 76–85 KM
• Silnik: 4-cylindrowy diesel, pojemność ok. 3,4–3,6 l
• Norma emisji spalin: zależnie od rocznika (np. Stage III/IV)
• Przekładnia: mechaniczna, np. 12/12 lub 20/20 z rewersem
• Prędkość maksymalna: 30 lub 40 km/h (w zależności od konfiguracji)
• Udźwig tylnego podnośnika: ok. 3,0–3,2 t
• Wydajność hydrauliki: ok. 50–60 l/min
• WOM: 540 / 540E / (opcjonalnie 1000) obr./min
• Masa własna: ok. 3,0–3,5 t
• Szerokość całkowita: od ok. 1,7 do 2,1 m (zależnie od ogumienia)

Trzeba podkreślić, że dokładne parametry mogą się różnić w zależności od rocznika produkcji, rynku docelowego oraz specyfikacji zamówionej przez klienta. W praktyce wielu użytkowników modyfikuje także ogumienie, montując szersze lub węższe opony w zależności od charakteru pracy, jaką wykonuje ciągnik.

Zastosowanie, zalety, wady i praktyczne doświadczenia z użytkowania Claas Elios 240

Gdzie i do czego pracuje Claas Elios 240

Najbardziej typowe środowisko pracy ciągnika Claas Elios 240 to gospodarstwa sadownicze, winiarskie i warzywnicze. Dzięki kompaktowej budowie i dobrej zwrotności model ten świetnie radzi sobie w wąskich międzyrzędziach oraz na działkach o nieregularnym kształcie. Często współpracuje z opryskiwaczami sadowniczymi, rozdrabniaczami gałęzi, kosiarkami bijakowymi, glebogryzarkami czy międzyrzędowymi pielnikami mechanicznymi. Niska wysokość pozwala na swobodne poruszanie się pod koronami drzew i konstrukcjami podporowymi winorośli.

W gospodarstwach mlecznych i mięsnych Elios 240 pełni zazwyczaj rolę ciągnika pomocniczego. Dzięki swoim wymiarom jest wręcz stworzony do pracy w budynkach inwentarskich – w oborach wolnostanowiskowych i tradycyjnych, w kurnikach czy chlewniach. Użytkownicy cenią go za wygodę manewrowania przy zadawaniu pasz, wywożeniu obornika, czyszczeniu korytarzy paszowych oraz obsłudze lekkich wozów paszowych. Zastosowanie ładowacza czołowego dodatkowo zwiększa zakres zadań, w których ciągnik może być wykorzystywany, od załadunku bel i palet po prace porządkowe na terenie gospodarstwa.

Nie można pominąć roli Eliosa 240 w pracach komunalnych i usługach okołorolniczych. Ze względu na kompaktowe wymiary i dobrą widoczność ciągnik dobrze sprawdza się w odśnieżaniu ulic i chodników, koszeniu poboczy dróg, utrzymaniu terenów zielonych czy pracach sprzętowo-porządkowych na terenach zakładów przemysłowych. W połączeniu z kosiarkami wysięgnikowymi, pługami śnieżnymi bądź zamiatarkami stanowi wygodne narzędzie dla firm komunalnych i usługowych.

W mniejszych gospodarstwach polowych Elios 240 może pełnić rolę ciągnika głównego, zwłaszcza tam, gdzie areał nie jest duży, a prace uprawowo-siewne wykonuje się przy użyciu stosunkowo lekkich maszyn. Może obsługiwać lekkie pługi, brony talerzowe, kultywatory, agregaty uprawowe czy siewniki zbożowe i nawozowe. Przy odpowiedniej organizacji pracy i dobrym dopasowaniu szerokości roboczej narzędzi, taki zestaw jest w stanie sprawnie obsłużyć kilkanaście–kilkadziesiąt hektarów.

Najważniejsze zalety Claas Elios 240

Do głównych atutów Eliosa 240 użytkownicy najczęściej zaliczają:

• Zwrotność – niewielki promień skrętu oraz kompaktowe wymiary umożliwiają pracę w trudno dostępnych miejscach, ciasnych podwórzach, sadach i budynkach inwentarskich.
• Uniwersalność – możliwość współpracy z szeroką gamą narzędzi, od maszyn uprawowo-siewnych po opryskiwacze, ładowacze i osprzęt komunalny.
• Komfort kabiny – mimo kompaktowych rozmiarów operator ma do dyspozycji wygodne miejsce pracy z dobrą widocznością, ergonomią i przyzwoitym poziomem wyciszenia.
• Hydraulika i podnośnik – odpowiednia wydajność pozwala efektywnie obsługiwać nowoczesne maszyny zawieszane i zaczepiane, a udźwig podnośnika jest wystarczający dla większości zadań w segmencie mocy ok. 80 KM.
• Niskie koszty eksploatacji – oszczędny silnik oraz umiarkowane wymagania serwisowe sprawiają, że utrzymanie ciągnika nie nadwyręża budżetu gospodarstwa.
• Niezawodność – przy regularnej obsłudze bieżącej (wymiany olejów, filtrów, kontrola elementów ciernych) model cieszy się opinią trwałego i odpornego na codzienne, intensywne użytkowanie.
• Wszechstronne zastosowanie – możliwość łączenia roli ciągnika sadowniczego, pomocniczego i komunalnego pozwala lepiej wykorzystać inwestycję przez cały rok.

Rolnicy podkreślają też znaczenie dość dobrego stosunku jakości do ceny, szczególnie w krajach, gdzie sieć dealerska Claas jest dobrze rozwinięta i zapewnia łatwy dostęp do serwisu oraz części zamiennych. Istotne jest również to, że konstrukcja Eliosa jest stosunkowo prosta – nie ma tu nadmiaru elektronicznych systemów, co wielu użytkowników ceni jako czynnik podnoszący niezawodność.

Wady i ograniczenia modelu Elios 240

Żaden ciągnik nie jest wolny od kompromisów i Claas Elios 240 także ma pewne wady oraz ograniczenia, o których warto wiedzieć przed zakupem. Najczęściej wymieniane przez użytkowników mankamenty to:

• Ograniczona moc – ok. 80 KM w wielu zastosowaniach jest wystarczające, ale przy ciężkich pracach polowych, głębokiej orce czy współpracy z dużymi maszynami uprawowymi ciągnik może okazać się zbyt słaby. To nie jest maszyna do ciężkiego uciągu na dużych areałach.
• Mniejsza stabilność z dużymi narzędziami zawieszanymi – przy pracy z ciężkim osprzętem, zwłaszcza zawieszanym daleko z tyłu lub wysoko, konieczne jest odpowiednie dociążenie przodu ciągnika, inaczej może dochodzić do utraty przyczepności przedniej osi.
• Ograniczona przestrzeń w kabinie – choć projektanci postarali się o ergonomię, wysocy operatorzy mogą odczuwać pewien dyskomfort przy dłuższej pracy, szczególnie w wersjach o niższej kabinie.
• Hałas i wibracje – w porównaniu z nowoczesnymi, większymi ciągnikami z wyższych serii, poziom wibracji i hałasu w Eliosie 240 może być wyższy, co ma znaczenie podczas wielogodzinnych dni pracy.
• Wyposażenie fabryczne – w podstawowych wersjach część elementów (np. klimatyzacja, dodatkowe oświetlenie robocze, bardziej rozbudowana hydraulika) może wymagać dopłaty, co podnosi końcową cenę ciągnika.

Warto też mieć świadomość, że niektóre egzemplarze, szczególnie pierwszych roczników, mogą mieć już za sobą intensywną eksploatację. Przy zakupie z rynku wtórnego wskazane jest dokładne sprawdzenie stanu przekładni, podnośnika, układu hydraulicznego i przedniej osi, zwłaszcza jeśli ciągnik często pracował z ładowaczem czołowym.

Eksploatacja, serwis i trwałość

Przy prawidłowej obsłudze Elios 240 uchodzi za maszynę trwałą i mało problematyczną. Podstawą jest regularna wymiana oleju silnikowego oraz filtrów, kontrola poziomu płynów, czyszczenie chłodnic i filtrów powietrza. Dostęp do kluczowych punktów obsługowych jest przemyślany: maska otwierana do góry umożliwia wygodną kontrolę silnika, a rozmieszczenie korków spustowych i wskaźników poziomu płynów ułatwia prace serwisowe.

W przypadku pracy w sadach i winnicach szczególnie ważne jest częste czyszczenie chłodnic (ze względu na kurz i resztki organiczne) oraz kontrola stanu osłon podwozia, które chronią elementy mechaniczne przed gałęziami i kamieniami. W gospodarstwach zwierzęcych trzeba natomiast zwracać uwagę na korozję elementów konstrukcyjnych spowodowaną działaniem agresywnego środowiska (gnojowica, wilgoć, amoniak).

Dostępność części zamiennych jest atutem, zwłaszcza w regionach, gdzie sieć dealerska Claas jest dobrze rozwinięta. W wielu przypadkach możliwy jest także zakup zamienników produkowanych przez niezależne firmy, co bywa korzystne cenowo. Użytkownicy zwracają uwagę, że regularne przeglądy w autoryzowanym serwisie, choć droższe niż samodzielna obsługa, pozwalają wykryć potencjalne problemy na wczesnym etapie i wydłużyć żywotność maszyny.

Ciekawe rozwiązania i praktyczne modyfikacje

Wielu właścicieli Eliosa 240 dokonuje drobnych modyfikacji, aby lepiej dopasować ciągnik do swoich zadań. Do najpopularniejszych rozwiązań należą:

• Montaż ładowacza czołowego – zamienia ciągnik w wszechstronne narzędzie do załadunku bel, palet, obornika czy materiałów sypkich. Przy intensywnej pracy z ładowaczem konieczna jest jednak dbałość o regularną kontrolę przegubów i łożysk przedniej osi.
• Zmiana ogumienia – w zależności od typu gospodarstwa montuje się węższe opony sadownicze, ogumienie o profilu terenowym dla lepszej trakcji w trudnym terenie lub szersze opony zmniejszające nacisk na glebę.
• Dodatkowe oświetlenie robocze – montaż reflektorów LED na dachu kabiny i z przodu maski znacząco poprawia warunki pracy po zmroku, co jest istotne w okresach wzmożonych prac polowych.
• Osłony podwozia i kabiny – w sadach i winnicach stosuje się dodatkowe zabezpieczenia przed gałęziami i uszkodzeniami mechanicznymi, co wydłuża żywotność elementów karoserii i szyb.
• Wyposażenie komunalne – montaż pługów śnieżnych, zamiatarek, piaskarek czy wysięgników koszących sprawia, że ciągnik może pracować także poza sezonem rolniczym, generując dodatkowe przychody.

Ciekawostką jest fakt, że w niektórych regionach Claas Elios 240 wykorzystywany bywa również jako ciągnik szkoleniowy w ośrodkach kształcenia rolniczego. Dzięki prostocie obsługi, dobrej widoczności i umiarkowanej mocy świetnie nadaje się do nauki podstaw prowadzenia i obsługi ciągnika, a jednocześnie pozwala zapoznać uczniów z rozwiązaniami technicznymi spotykanymi w nowoczesnym rolnictwie.

Claas Elios 240 stanowi interesujący przykład nowoczesnego ciągnika kompaktowego, który łączy funkcjonalność, oszczędność paliwa, wysoką ergonomię i dużą uniwersalność zastosowań. Dla wielu gospodarstw jest nie tylko maszyną pomocniczą, ale podstawowym narzędziem pracy przez większą część roku. Dzięki swojej konstrukcji dobrze wpisuje się w potrzeby współczesnego rolnictwa specjalistycznego, gdzie liczy się precyzja, delikatne traktowanie gleby, bezpieczeństwo roślin i rosnące wymagania dotyczące efektywności ekonomicznej.