Kukurydza od lat umacnia swoją pozycję jako jedno z kluczowych zbóż w polskim rolnictwie, zarówno w uprawie na ziarno, jak i na kiszonkę. Odpowiedni dobór odmiany przekłada się bezpośrednio na plon, jakość paszy, opłacalność produkcji oraz odporność na coraz częstsze stresy pogodowe. Warto dobrze poznać najpopularniejsze odmiany dostępne na rynku, zrozumieć ich wymagania oraz nauczyć się dopasowywać je do warunków glebowo‑klimatycznych gospodarstwa, technologii uprawy i kierunku użytkowania.
Znaczenie doboru odmian kukurydzy w polskich warunkach
Polska leży w strefie, gdzie warunki do uprawy kukurydzy są zróżnicowane – od sprzyjających w rejonach południowych i zachodnich, po bardziej wymagające w północno‑wschodniej części kraju. Dobór odmiany nie może być przypadkowy: inny materiał siewny sprawdzi się na Żuławach, inny w Wielkopolsce, a jeszcze inny na Podlasiu czy w rejonach górskich. Podstawą decyzji jest znajomość grupy wczesności (FAO), typu ziarna, odporności na choroby oraz przeznaczenia – na ziarno czy na kiszonkę.
Dobrze dobrana odmiana pozwala maksymalnie wykorzystać potencjał plonowania przy danym poziomie agrotechniki. W praktyce oznacza to nie tylko wyższy plon masy zielonej lub suchego ziarna, ale też lepszy skład chemiczny – wyższy udział skrobi, lepszą strawność włókna NDF, mniejszy udział łodyg i liści przy zbiorze na kiszonkę. W uprawie towarowej na ziarno kluczowe są również parametry takie jak wilgotność przy zbiorze, wyrównanie oraz odporność na wyleganie i osypywanie się ziarna.
Nie można pomijać wpływu zmieniającego się klimatu. Coraz częstsze okresy suszy wiosennej i letniej, upały w fazie kwitnienia oraz lokalne nawalne deszcze powodują, że rośnie znaczenie odmian dobrze radzących sobie w stresie wodnym, o stabilnym plonie w różnych latach. W wielu gospodarstwach rozsądne jest dzielenie areału między kilka odmian z różnych grup wczesności i o zróżnicowanej reakcji na suszę. Taka strategia ogranicza ryzyko niepowodzenia i ułatwia organizację zbioru.
Najpopularniejsze odmiany kukurydzy na ziarno
Kluczowe cechy odmian ziarnowych
Dobierając odmianę kukurydzy na ziarno, rolnicy zwracają uwagę nie tylko na poziom plonowania, ale także na szybkość oddawania wody przez ziarno, rodzaj endospermu (dent, flint, mieszany), wysokość roślin i ich odporność na wyleganie. W polskich warunkach bardzo istotne jest to, aby odmiana kończyła wegetację i osiągała dojrzałość technologiczną przed nadejściem jesiennych chłodów i długotrwałych opadów, które podnoszą koszty dosuszania.
W rejonach cieplejszych (Dolny Śląsk, Opolszczyzna, część Wielkopolski, Ziemia Lubuska) można pozwolić sobie na odmiany późniejsze (FAO 260–290), często o wyższym potencjale plonowania. W Polsce centralnej bardzo popularne są odmiany średnio wczesne (FAO 230–260), natomiast w północno‑wschodniej części kraju dominują odmiany wczesne (FAO 200–230), o szybszym dojrzewaniu, ale nieco niższym potencjale plonu. W praktyce dobór grupy wczesności dobrze jest konsultować z lokalnym doradcą lub korzystać z wyników PDO (Porejestrowe Doświadczalnictwo Odmianowe).
Typ ziarna: dent, flint i mieszany
Kukurydza na ziarno występuje najczęściej w trzech typach ziarna. Typ dent (ziarno końskodzidy) charakteryzuje się miękkim, mączystym wnętrzem i większą podatnością na pękanie przy mechanicznym zbiorze, ale z reguły szybciej oddaje wodę podczas dojrzewania i suszenia. Jest chętnie wybierany przez rolników nastawionych na sprzedaż ziarna do mieszalni pasz lub na eksport. Typ flint (ziarno szklisto‑kruche) ma twardsze okrywy, ziarno jest bardziej odporne na uszkodzenia mechaniczne i uszkodzenia przez ptaki, ale zwykle dłużej utrzymuje wyższą wilgotność przy zbiorze.
W praktyce bardzo dużą popularnością cieszą się odmiany o typie pośrednim, tzw. dent‑flint, które łączą cechy obu grup: przyzwoitą odporność mechaniczną i stosunkowo szybkie dosychanie. Wielu hodowców proponuje je jako uniwersalne – nadają się zarówno do uprawy na ziarno, jak i na suchą paszę dla bydła, trzody czy drobiu. W gospodarstwach, które nie mają własnej suszarni, ogromne znaczenie ma możliwość uzyskania ziarna o wilgotności 25–28% w optymalnym terminie zbioru, co ogranicza koszty dosuszania i zmniejsza ryzyko porażeń przez fuzariozy kolb.
Przykładowe grupy odmian ziarnowych często wybierane w Polsce
Wśród odmian na ziarno dużą popularność zdobywają mieszańce o wysokiej zdrowotności i wyraźnie dobranej grupie wczesności. Na południu i zachodzie kraju chętnie wybiera się odmiany późniejsze, wysokojakościowe, dające wysoki plon suchego ziarna nawet na słabszych glebach kompleksu żytniego dobrego. W regionach chłodniejszych, takich jak Warmia‑Mazury czy Podlasie, dominują odmiany wcześniejsze, które radzą sobie z krótszym okresem wegetacji oraz częstszymi przymrozkami wiosennymi.
Na popularność danej odmiany wpływają przede wszystkim wyniki doświadczeń PDO oraz opinie rolników w danym regionie. Oceniane są średnie plony w kilku lokalizacjach, poziom wilgotności ziarna przy zbiorze, zdrowotność kolb i łodyg oraz stabilność plonowania w latach o różnym przebiegu pogody. Rośnie także znaczenie odmian o podwyższonej odporności na omacnicę prosowiankę i fuzariozy kolb, bo ogranicza to straty plonu i zanieczyszczenie ziarna mikotoksynami, które są szczególnie niepożądane w żywieniu trzody i drobiu.
Praktyczne wskazówki dla uprawy kukurydzy na ziarno
Dla odmian ziarnowych kluczowe są: termin siewu, obsada roślin i nawożenie azotowe. Zbyt wczesny siew w zimną glebę powoduje wolne wschody i większą presję chorób odglebowych, natomiast zbyt późny – skraca okres wegetacji i obniża plon. W większości regionów optymalnym terminem jest moment, gdy temperatura gleby na głębokości 5 cm utrzymuje się na poziomie 8–10°C. Obsada roślin powinna być dostosowana do odmiany i klasy gleby: zwykle 70–80 tys. roślin/ha na dobrych stanowiskach oraz 60–70 tys. roślin/ha na słabszych.
Nawożenie azotowe w przypadku kukurydzy na ziarno dobrze jest dzielić na dawkę startową przedsiewną i pogłówną, stosowaną do 4–6 liścia. Nowoczesne odmiany potrafią efektywnie wykorzystywać azot, ale reagują negatywnie na jego niedobór w kluczowym okresie wiązania kolb. Warto zadbać też o nawożenie fosforem i potasem, szczególnie na glebach lekkich, oraz o uzupełnianie magnezu i cynku, które pozytywnie wpływają na rozwój systemu korzeniowego i odporność na suszę.
Odmiany kukurydzy na kiszonkę – wymagania i dobór
Specyfika kukurydzy kiszonkowej
W produkcji mleka i wołowiny kiszonka z kukurydzy jest podstawą dawki żywieniowej w wielu gospodarstwach. Dlatego dobór odmiany kiszonkowej powinien rozpatrywać nie tylko wielkość plonu zielonej masy, ale przede wszystkim jej wartość pokarmową. Najlepsze odmiany kiszonkowe to te, które charakteryzują się wysokim udziałem kolb w masie rośliny, dużą zawartością skrobi oraz dobrą strawnością włókna w łodygach i liściach. Hodowcy określają to często jako wysoki udział energii z całej rośliny, a nie tylko z samego ziarna.
W praktyce o jakości kiszonki decyduje termin zbioru – optymalnie przy suchej masie całej rośliny na poziomie 30–35%. Większość popularnych odmian w Polsce osiąga taki stan w fazie od woskowej do pełnej dojrzałości ziarna, ale konkretna data będzie różna w zależności od regionu i warunków pogodowych danego roku. W przypadku odmian wczesnych okno zbioru często przypada na pierwszą połowę września, dla średnio wczesnych – na drugą połowę września i początek października.
Parametry ważne przy wyborze odmiany na kiszonkę
Najważniejsze parametry, na które warto zwrócić uwagę przy wyborze odmiany kiszonkowej, to:
- wysokość plonu świeżej i suchej masy z hektara,
- udział kolb w masie rośliny (im wyższy, tym lepsza koncentracja energii),
- zawartość skrobi w suchej masie rośliny,
- strawność włókna NDF, czyli jak dobrze krowa jest w stanie wykorzystać energię zawartą w łodygach i liściach,
- odporność na wyleganie i choroby łodyg, które utrudniają zbiór i pogarszają jakość paszy.
Coraz więcej hodowców bydła sięga po odmiany typu stay‑green, które dłużej utrzymują zieloność liści i łodyg przy jednoczesnym dojrzewaniu ziarna. Ułatwia to uzyskanie stabilnych wyników zakiszania i pozwala wydłużyć okno zbioru. Trzeba jednak pamiętać, że zbyt późny zbiór powoduje przekroczenie optymalnej suchej masy rośliny, utrudnia zagniatanie ziarna i może prowadzić do strat energii w odchodach. Dlatego w praktyce dobór odmian stay‑green powinien być połączony z dobrą organizacją pracy przy zbiorze i zakiszaniu.
Popularne kierunki użytkowania: mleko i opas
Gospodarstwa ukierunkowane na produkcję mleka zwykle wybierają odmiany zapewniające wysoki udział skrobi i bardzo dobrą strawność włókna. Dzięki temu można w dawce TMR ograniczyć ilość pasz treściwych, szczególnie zboża i śruty, co ma duże znaczenie przy rosnących kosztach komponentów białkowo‑energetycznych. Wysoka jakość kiszonki z kukurydzy przekłada się na lepsze pobranie paszy przez krowy, stabilniejszy metabolizm żwacza i wyższą produkcję mleka przy tej samej lub nawet niższej dawce pasz treściwych.
W produkcji bydła opasowego często stawia się na odmiany o bardzo wysokim plonie świeżej masy, które dają duży wolumen paszy objętościowej. Kluczowe jest tu uzyskanie odpowiedniej gęstości energii w 1 kg suchej masy kiszonki, ale można pozwolić sobie na nieco niższe parametry strawności włókna niż w stadach wysoko wydajnych krów mlecznych. W wielu gospodarstwach praktyczne okazuje się łączenie dwóch‑trzech odmian kiszonkowych o różnym profilu – jedna o wyjątkowo wysokiej strawności, druga o bardzo dużym plonie masy, trzecia bardziej odporna na suszę.
Wymagania stanowiskowe i agrotechnika kukurydzy kiszonkowej
Kukurydza na kiszonkę, choć toleruje nieco gorsze warunki niż odmiany ziarnowe, również wymaga dobrych stanowisk do osiągnięcia wysokiego plonu i jakości. Najlepiej rośnie na glebach ciepłych, zasobnych w próchnicę i składniki pokarmowe, o uregulowanym odczynie (pH 5,5–7,0). Szczególne znaczenie ma zapewnienie odpowiedniej ilości fosforu i potasu, ponieważ roślina wynosi ich z pola dużo więcej niż zboża – dotyczy to także odmian kiszonkowych, gdzie zbiera się całą biomasę nadziemną.
W zmianowaniu kukurydza dobrze sprawdza się po zbożach, okopowych oraz roślinach strączkowych. W wielu gospodarstwach funkcjonuje jako roślina następcza po trawach lub mieszankach zbożowo‑strączkowych, zbieranych na kiszonkę lub sianokiszonkę wiosną. Ważne jest jednak odpowiednio wczesne zwolnienie pola, aby umożliwić terminowy siew kukurydzy. W uprawie uproszczonej i bezorkowej należy szczególnie zadbać o rozdrobnienie resztek pożniwnych oraz dobrą ochronę herbicydową, ponieważ konkurencja chwastów na początku wegetacji może znacząco obniżyć plon.
Strategie wyboru odmian: jak dopasować kukurydzę do gospodarstwa
Dobór grup wczesności FAO do regionu
W polskiej praktyce rolniczej bardzo ważne jest, aby nie kierować się wyłącznie katalogowym potencjałem plonowania. O wiele istotniejsza jest zdolność odmiany do wykorzystania warunków klimatycznych konkretnego regionu. W rejonach o długiej i ciepłej wegetacji można uprawiać odmiany późniejsze, które budują duży plon ziarna lub masy zielonej, jednak w chłodniejszych regionach warto wybierać odmiany wcześniejsze lub średnio wczesne, które osiągną pełnię dojrzałości i odpowiednią suchą masę przed nadejściem jesiennej słoty.
Praktyczną strategią jest obsianie pola dwiema lub trzema odmianami z różnych grup wczesności. Dzięki temu można rozłożyć prace związane ze zbiorem i zakiszaniem, a także zmniejszyć ryzyko skutków nagłych anomalii pogodowych, takich jak wczesne przymrozki czy długotrwałe deszcze jesienne. W gospodarstwach posiadających suszarnię ziarna często stosuje się kombinację odmian wcześniej schodzących z pola oraz odmian o wyższym potencjale, które zbiera się nieco później, licząc się z koniecznością dosuszenia.
Odporność na choroby i szkodniki
W ostatnich latach rośnie znaczenie odporności odmian kukurydzy na choroby grzybowe, takie jak fuzariozy kolb i łodyg, głownia guzowata i pyląca, a także na szkodniki, przede wszystkim omacnicę prosowiankę i ploniarkę zbożówkę. Z jednej strony wynika to z wymagających warunków pogodowych – ciepłych i wilgotnych jesieni, sprzyjających rozwojowi patogenów – z drugiej zaś z ograniczeń w stosowaniu niektórych środków ochrony roślin.
Odmiany cechujące się dobrą odpornością na fuzariozy pozwalają ograniczyć poziom mikotoksyn w ziarnie i kiszonce, co ma bezpośrednie znaczenie dla zdrowia zwierząt, szczególnie loch i prosiąt oraz cieląt. W uprawie na kiszonkę warto także zwracać uwagę na zdrowotność łodyg, ponieważ porażone rośliny łatwiej się łamią i wylegają, utrudniając zbiór i obniżając jakość paszy. W rejonach o dużej presji omacnicy prosowianki coraz częściej wykorzystuje się odmiany o wzmocnionej odporności łodyg oraz włącza biologiczne metody zwalczania, np. wypuszczanie kruszynka.
Dopasowanie obsady i nawożenia do wybranej odmiany
Każda odmiana kukurydzy ma swoje preferencje co do gęstości siewu i zasobności gleby. Hodowcy zwykle podają rekomendowaną obsadę roślin dla odmiany w zależności od kierunku użytkowania i klasy gleby. W praktyce w uprawie na ziarno na glebach lepszych można zastosować gęstszą obsadę, natomiast na słabszych – lepiej nie przekraczać zaleceń, aby rośliny nie konkurowały nadmiernie o wodę i składniki pokarmowe. W uprawie na kiszonkę obsada jest często nieco wyższa, aby zwiększyć plon zielonej masy, ale trzeba uważać, by nie osłabić rozwoju kolb.
Nowoczesne odmiany kukurydzy, zwłaszcza te bardzo plenna, wykazują dużą wrażliwość na niedobory składników pokarmowych, szczególnie azotu, fosforu i potasu. Wysoka wydajność plonowania oznacza bowiem duży pobór tych pierwiastków. Dlatego przed siewem warto wykonać analizę gleby i dostosować dawki nawozów mineralnych oraz organicznych do rzeczywistych potrzeb. W gospodarstwach dysponujących gnojowicą lub obornikiem kukurydza stanowi doskonałą roślinę do ich wykorzystania, co pozwala ograniczyć zużycie nawozów mineralnych i poprawić bilans materii organicznej w glebie.
Znaczenie technologii uprawy i ochrony
Nawet najlepsza odmiana nie pokaże swojego potencjału w niewłaściwej technologii uprawy. Dla kukurydzy kluczowe są: prawidłowe przygotowanie stanowiska, termin i głębokość siewu, skuteczna walka z chwastami oraz dostosowana do warunków pogody ochrona przed chorobami i szkodnikami. Szczególnie ważna jest walka z chwastami we wczesnych fazach rozwoju roślin, gdy kukurydza rośnie wolno i jest łatwo zagłuszana przez konkurencję. Skuteczne programy herbicydowe, oparte na mieszaninach doglebowych i nalistnych, pozwalają utrzymać łan czysty do zwarcia międzyrzędzi.
W regionach o dużej presji chorób warto rozważyć zabiegi fungicydowe, szczególnie w odniesieniu do odmian mniej odpornych oraz w latach o wysokiej wilgotności podczas kwitnienia. Ochrona przed omacnicą prosowianką staje się standardem w wielu gospodarstwach – w zależności od sytuacji stosuje się biopreparaty, insektycydy lub wspomniane wcześniej metody biologiczne. Oczywiście najtańszym i najprostszym sposobem ograniczania zagrożeń jest wybór odmian o podwyższonej odporności, co coraz częściej uwzględniane jest w katalogach i opisach odmian.
Praktyczne porady dla rolników uprawiających kukurydzę
Planowanie struktury zasiewów
Przy planowaniu zasiewów kukurydzy w gospodarstwie warto zacząć od określenia docelowego przeznaczenia plonu: czy większa część ma trafić na kiszonkę dla bydła, czy na sprzedaż ziarna. Dobrą praktyką jest dzielenie areału między kukurydzę kiszonkową i ziarnową, przy czym część odmian może pełnić funkcję dualną – w zależności od przebiegu pogody i potrzeb gospodarstwa z tej samej odmiany można zebrać materiał na kiszonkę lub pozostawić ją do zbioru na ziarno.
Rozsądne jest też uwzględnienie ryzyka pogodowego – w rejonach bardziej narażonych na suszę można włączyć do struktury zasiewów odmiany o udokumentowanej tolerancji na niedobory wody, o mocnym systemie korzeniowym i krótszym okresie wegetacji. Natomiast w rejonach wilgotniejszych, gdzie problemem są częste deszcze jesienią, warto postawić na odmiany o szybkim dosychaniu ziarna i podwyższonej odporności na fuzariozy kolb. Dzięki takiemu podejściu gospodarstwo może lepiej stabilizować dochody z uprawy kukurydzy.
Optymalizacja kosztów a wybór odmiany
W wielu gospodarstwach duże znaczenie ma relacja między kosztem materiału siewnego a potencjalnym wzrostem plonu. Drogie mieszańce o najwyższym potencjale nie zawsze będą najlepszym wyborem, jeśli nie są spełnione ich wymagania glebowe i nawozowe. Często bardziej opłacalne jest wybranie odmiany o nieco niższym potencjale, ale stabilnym plonowaniu, niż odmiany „wyczynowej”, która przy niedostatkach agrotechniki i w trudnym roku zawodzi.
Warto porównywać wyniki wielu źródeł – nie tylko informacji z katalogów firm hodowlanych, ale także doświadczeń PDO, demonstracji polowych oraz opinii innych rolników w regionie. Trzeba też patrzeć na odmiany w dłuższym horyzoncie czasowym – jeśli przez kilka lat z rzędu utrzymują się w czołówce doświadczeń, jest to dobra przesłanka, że poradzą sobie w zmiennych warunkach. W tym kontekście dużą rolę odgrywa poprawne prowadzenie dokumentacji polowej i analiz opłacalności dla poszczególnych odmian w gospodarstwie.
Znaczenie jakości zakiszania
Nawet najlepsza odmiana kiszonkowa nie spełni swojej roli, jeśli proces zakiszania zostanie przeprowadzony nieprawidłowo. Podstawą jest odpowiedni rozdrobnienie roślin, szczególnie ziarna – powinno być ono zgniecione lub silnie pęknięte, aby krowa mogła efektywnie wykorzystać zawartą w nim energię. Zbyt długie sieczki utrudniają ubijanie i sprzyjają powstawaniu kieszeni powietrznych, co otwiera drogę dla rozwoju pleśni i drożdży, podnosząc ryzyko wystąpienia mikotoksyn.
Kluczowe jest szybkie usuwanie powietrza z pryzmy lub silosu – intensywne ugniatanie warstwą po warstwie i szybkie okrycie folią, najlepiej dwuwarstwową, z dodatkowymi siatkami lub oponami dociskającymi. Coraz częściej stosuje się również folię podkładową, która dokładniej przylega do powierzchni paszy. Stosowanie inokulantów bakteryjnych może poprawić przebieg fermentacji i ograniczyć straty suchej masy oraz energii, jednak nie zastąpi poprawnej techniki mechanicznej i higieny pracy przy zakiszaniu.
Wykorzystanie wyników analiz paszy w żywieniu
Nowoczesne żywienie bydła mlecznego i opasowego wymaga opierania się na rzeczywistych parametrach pasz objętościowych, a nie na wartościach szacunkowych. Dlatego po otwarciu nowej pryzmy kiszonki z kukurydzy warto wykonać analizę laboratoryjną, obejmującą zawartość suchej masy, skrobi, włókna NDF, białka ogólnego oraz energii netto. Na tej podstawie można precyzyjnie zbilansować dawkę pokarmową, dobierając ilość pasz treściwych i dodatków mineralno‑witaminowych.
Dzięki takim analizom łatwiej jest również ocenić, które odmiany kukurydzy rzeczywiście dają najlepszą jakość paszy w warunkach danego gospodarstwa. Czasem okazuje się, że odmiana dająca minimalnie mniejszy plon masy świeżej zapewnia wyraźnie wyższą koncentrację energii i strawność, co w przeliczeniu na litr mleka lub kilogram przyrostu opasu okazuje się bardziej opłacalne. W ten sposób wiedza o parametrach kiszonki wraca do etapu wyboru odmian i zamyka praktyczną pętlę decyzyjną.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
Jaką grupę wczesności kukurydzy wybrać do mojego regionu?
Dobór grupy wczesności zależy od długości okresu wegetacji, ryzyka przymrozków oraz warunków glebowych. W Polsce południowej i zachodniej można stosować odmiany późniejsze (FAO 260–290), dające wysoki plon ziarna i masy. W centrum kraju optymalne są odmiany średnio wczesne (FAO 230–260), zapewniające kompromis między plonem a bezpieczeństwem dojrzewania. W Polsce północno‑wschodniej najlepiej sprawdzają się odmiany wczesne (FAO 200–230), które wcześniej osiągają odpowiednią suchą masę.
Czym różni się odmiana kukurydzy na ziarno od odmiany na kiszonkę?
Odmiany ziarnowe są selekcjonowane pod kątem wysokiego plonu suchego ziarna, szybkiego dosychania oraz odporności kolb na choroby. Ważna jest też struktura ziarna i jego wyrównanie. Odmiany kiszonkowe kładą nacisk na wysoki plon całej rośliny, duży udział kolb i wysoką zawartość skrobi, a także dobrą strawność włókna w łodygach i liściach. W praktyce wiele odmian ma charakter uniwersalny, ale najlepsze wyniki uzyskuje się, dobierając mieszaniec konkretnie do kierunku użytkowania: mleko, opas lub ziarno towarowe.
Jakie znaczenie ma typ ziarna (dent, flint) przy wyborze odmiany?
Typ dent, o miękkim endospermie, zazwyczaj szybciej oddaje wodę, co pozwala wcześniej uzyskać niższą wilgotność przy zbiorze i ograniczyć koszty suszenia. Jest chętnie wybierany w uprawie towarowej na ziarno. Typ flint, o twardszym, szklistym ziarnie, lepiej znosi uszkodzenia mechaniczne i bywa odporniejszy na ptaki oraz niektóre patogeny, ale może dłużej utrzymywać wyższą wilgotność. Coraz popularniejsze są typy pośrednie dent‑flint, które łączą szybkie dosychanie z dobrą odpornością mechaniczną.
Dlaczego warto wysiewać kilka odmian kukurydzy zamiast jednej?
Wysiew kilku odmian o różnej grupie wczesności i profilu użytkowym pozwala rozłożyć ryzyko pogodowe oraz zoptymalizować prace polowe. Gdy jedna odmiana gorzej zniesie suszę lub chłody, inne mogą zrekompensować stratę plonu. Dodatkowo różne terminy dojrzałości ułatwiają organizację zbioru i transportu, zmniejszając „szczyty” prac. W gospodarstwach nastawionych na kiszonkę i ziarno jednocześnie możliwe jest też elastyczne decydowanie, którą odmianę przeznaczyć na dany kierunek w zależności od przebiegu sezonu.
Jak ocenić, czy dana odmiana kukurydzy sprawdzi się w moim gospodarstwie?
Najlepiej oprzeć się na kilku źródłach: wynikach doświadczeń PDO w najbliższej stacji, danych z demonstracji polowych w regionie oraz opiniach innych rolników o podobnej klasie gleb i technologii uprawy. Warto przez kilka lat testować nowe odmiany na części areału, porównując ich plon i jakość z odmianami już sprawdzonymi. Pomocne jest też monitorowanie wyników analiz kiszonki i ziarna – jeśli odmiana regularnie daje dobre parametry pokarmowe i stabilny plon, można stopniowo zwiększać jej udział w strukturze zasiewów.
