Kombajn zbożowy CR9.90 marki New Holland to jedna z najciekawszych i najbardziej zaawansowanych maszyn dostępnych dla dużych gospodarstw rolnych oraz przedsiębiorstw usługowych. Łączy w sobie ogromną wydajność, wysoką jakość omłotu i separacji, komfort pracy operatora oraz rozbudowane systemy automatyki. Został zaprojektowany z myślą o sprawnym zbiorze na dużych areałach, przy jednoczesnym ograniczeniu strat i zachowaniu najwyższej jakości ziarna. Model ten należy do rodziny CR – flagowych kombajnów osiowych New Holland – i stanowi ważny punkt odniesienia dla nowoczesnego, precyzyjnego rolnictwa.

Historia i rozwój serii CR oraz miejsca pracy kombajnu CR9.90

Seria CR firmy New Holland to kontynuacja długiej tradycji kombajnów zbożowych bazujących na idei podwójnego rotora. Już wcześniejsze konstrukcje z tej linii znane były z bardzo delikatnego traktowania ziarna, dużej przepustowości masy i niskich strat. Model CR9.90 pojawił się jako odpowiedź na rosnące potrzeby dużych gospodarstw w Europie, Ameryce Północnej, Australii i innych regionach o wysokim stopniu mechanizacji rolnictwa.

Korzenie tej technologii sięgają końca XX wieku, kiedy wprowadzono do produkcji pierwsze kombajny New Holland z pojedynczym, a później z podwójnym rotorem. Podwójny rotor okazał się przełomem – znacznie zwiększał powierzchnię separacji oraz równomierność przepływu masy przez maszynę. CR9.90 dziedziczy te rozwiązania, ale wzbogaca je o zaawansowaną elektronikę, systemy automatycznego prowadzenia i monitorowania pracy.

Ważnym etapem rozwoju serii CR było ustawiczne zwiększanie mocy, pojemności zbiornika ziarna oraz szerokości hederów. Wraz z rosnącym areałem pól i presją na szybki zbiór w krótkich oknach pogodowych rolnicy potrzebowali maszyn, które poradzą sobie z bardzo dużymi plonami i trudnymi warunkami – gęstą słomą, wilgotną rośliną czy wyległymi łanami. CR9.90 został skonstruowany właśnie z myślą o takich wyzwaniach.

Kombajny New Holland, w tym CR9.90, pracują przede wszystkim w krajach o rozwiniętym rolnictwie towarowym: od Polski, Niemiec, Francji czy Węgier, po Stany Zjednoczone, Kanadę, Ukrainę czy Australię. Spotkać je można na rozległych polach pszenicy, jęczmienia, kukurydzy, rzepaku, soi, nasion traw czy roślin strączkowych. CR9.90 jest na tyle uniwersalny, że sprawdza się zarówno w uprawach zbożowych, jak i w roślinach o specyficznych wymaganiach dotyczących zbioru, np. nasiona hybrydowe czy specjalistyczne odmiany.

W Polsce CR9.90 znajduje zastosowanie przede wszystkim w dużych gospodarstwach powyżej kilkuset hektarów, w gospodarstwach nastawionych na sprzedaż wysokiej jakości ziarna konsumpcyjnego lub paszowego, a także w firmach usługowych, obsługujących wielu klientów na dużym obszarze. W takich warunkach kluczowa staje się wydajność na godzinę oraz niezawodność maszyny, która w szczycie sezonu nie może pozwolić sobie na długotrwałe przestoje.

Na przestrzeni lat seria CR była modernizowana pod kątem norm emisji spalin, zużycia paliwa, wygody obsługi i bezpieczeństwa pracy. CR9.90 korzysta z nowoczesnych silników spełniających rygorystyczne normy emisji, a jednocześnie zapewniających bardzo wysoką moc. W połączeniu z inteligentnymi systemami automatycznej regulacji przepływu masy, sterowania prędkością jazdy i kontroli strat, maszyna ta stała się jednym z symboli rolnictwa precyzyjnego w segmencie kombajnów zbożowych.

Budowa, kluczowe cechy i technologie zastosowane w CR9.90

CR9.90 to konstrukcja oparta na zintegrowanym układzie omłotowo-separującym z dwoma osiowymi rotorami, dużym zbiornikiem ziarna oraz zaawansowanym systemem czyszczenia. Całość jest osadzona na solidnej ramie z zawieszeniem dostosowanym do pracy w trudnym terenie i przy dużych masach własnych. W zależności od konfiguracji kombajn może współpracować z różnymi typami hederów, od standardowych zbożowych, przez hedery do rzepaku, po przystawki do kukurydzy czy soi.

Silnik i układ napędowy

Serce kombajnu stanowi wysokoprężny silnik wysokiej mocy, najczęściej jednostka Cursor marki FPT Industrial (podmiot powiązany z CNH Industrial). W zależności od wersji i rynku silnik ten może oferować moc znacznie przekraczającą 500 KM. Dzięki temu CR9.90 radzi sobie z bardzo szerokimi hederami oraz w trudnych warunkach polowych, zachowując odpowiednią rezerwę mocy do napędu układów roboczych.

Silnik zaprojektowano z myślą o efektywności paliwowej i spełnieniu rygorystycznych norm emisji, przy zastosowaniu technologii takich jak SCR (selektywna redukcja katalityczna) oraz EGR w odpowiednich konfiguracjach. Systemy te ograniczają emisję tlenków azotu i cząstek stałych, jednocześnie utrzymując wysoką sprawność jednostki. Zbiornik paliwa o dużej pojemności pozwala na długą pracę bez konieczności częstego tankowania, co jest istotne przy intensywnym zbiorze.

Napęd przenoszony jest na koła (lub gąsienice, jeśli wybrano wersję z układem gąsienicowym) poprzez przekładnie dostosowane do wysokich obciążeń. Wiele egzemplarzy CR9.90 wyposażonych jest w napęd na wszystkie koła lub opcję dołączanego napędu przedniego, co poprawia trakcję w mokrym terenie i na pochyłościach. Dodatkowym atutem jest możliwość wyboru ogumienia o dużej średnicy i szerokości, co zmniejsza ugniatanie gleby.

Układ omłotu i separacji – podwójny rotor

Najważniejszym elementem kombajnu CR9.90 jest układ omłotu oparty na dwóch współbieżnych rotorach osiowych. To rozwiązanie zapewnia bardzo dużą powierzchnię roboczą dla omłotu i separacji, a jednocześnie umożliwia delikatne obchodzenie się z ziarnem. Maszyna jest w stanie przetworzyć ogromne ilości masy w jednostce czasu, nie powodując nadmiernego uszkodzenia nasion.

Podwójny rotor pozwala na regulację intensywności omłotu poprzez zmianę prędkości obrotowej rotorów oraz ustawienie klawiszy i klepiska. Dzięki temu operator może dostosować pracę kombajnu do konkretnego gatunku rośliny, wilgotności i warunków polowych. W uprawach delikatnych, jak nasiona warzyw czy niektóre odmiany rzepaku, można zmniejszyć agresywność omłotu, redukując uszkodzenia nasion i poprawiając jakość handlową plonu.

System separacji oparty na rotorach jest wspierany przez układ sit i wentylatorów, który odpowiada za finalne oczyszczenie ziarna. Sita górne i dolne można regulować z kabiny, zmieniając ich otwarcie w zależności od wspomnianych warunków. Prędkość wentylatora jest także płynnie regulowana, co pozwala na dopasowanie siły strumienia powietrza tak, aby odsiać plewy i lekkie zanieczyszczenia, nie wydmuchując przy tym zbyt wiele ziarna.

System czyszczenia i zbiornik ziarna

W CR9.90 zastosowano wielostopniowy system czyszczenia, obejmujący przedsita, sita główne oraz wydajny wentylator. Taki układ minimalizuje straty i zapewnia wysoką czystość ziarna trafiającego do zbiornika. W nowoczesnych wersjach kombajnu stosuje się również czujniki strat na sitach i rotorach, które na bieżąco monitorują poziom strat i wskazują operatorowi konieczność regulacji parametrów pracy.

Zbiornik ziarna w CR9.90 charakteryzuje się bardzo dużą pojemnością – rzędu kilkunastu tysięcy litrów (często ok. 12 500–14 500 l, w zależności od wersji). Tak duża pojemność sprawia, że kombajn może pracować wiele godzin bez potrzeby rozładunku, zwłaszcza przy mniejszych plonach. W przypadku wysokich plonów i gęstych łanów zbiornik również napełnia się szybko, ale duże rozmiary minimalizują liczbę postojów na rozładunek.

Rozładunek ziarna odbywa się za pomocą długiego rozładowczego ślimaka, który umożliwia opróżnienie zbiornika do przyczepy lub wozu przeładowczego podczas jazdy. Prędkość rozładunku jest wysoka, co przyspiesza pracę i ogranicza przestoje. Tego typu rozwiązanie jest kluczowe dla wydajności godzinowej całego zestawu zbiorczego – kombajnu i transportu.

Hedery i przystawki robocze

CR9.90 może współpracować z szeroką gamą hederów New Holland: od standardowych hederów zbożowych o szerokościach sięgających kilkunastu metrów, po specjalistyczne przystawki do rzepaku z bocznymi nożami, przystawki do kukurydzy na ziarno czy stoły do roślin strączkowych. W zależności od rodzaju hedera, kombajn otrzymuje inne właściwości robocze i wydajnościowe.

Duża szerokość hedera zmniejsza liczbę przejazdów po polu, co nie tylko skraca czas zbioru, ale także redukuje ugniatanie gleby. Jednocześnie wymaga to od kombajnu dużej mocy i wydajnego układu omłotu. Dzięki silnikowi o wysokiej mocy i systemowi podwójnego rotora, CR9.90 jest w stanie efektywnie wykorzystywać hedery szerokie, a przy tym utrzymywać wysoki poziom jakości omłotu.

Kabina i komfort pracy operatora

Kabina kombajnu CR9.90 odpowiada standardom nowoczesnych maszyn rolniczych klasy premium. Została zaprojektowana tak, aby zapewnić operatorowi bardzo dobrą widoczność na heder, wysięgnik rozładunkowy oraz otoczenie pola. Duże panoramiczne szyby, ergonomicznie rozmieszczone lusterka i opcjonalne kamery pomagają w bezpiecznym manewrowaniu, zwłaszcza przy rozładunku na przyczepy poruszające się obok kombajnu.

Wnętrze kabiny jest przestronne, wyposażone w wygodny fotel z amortyzacją i liczne możliwości regulacji. Klimatyzacja, ogrzewanie oraz wydajna wentylacja zapewniają komfort pracy niezależnie od warunków pogodowych. Hałas w kabinie jest znacznie zredukowany w porównaniu do starszych konstrukcji, co ma duże znaczenie w trakcie wielogodzinnej pracy.

Obsługa kombajnu odbywa się głównie z poziomu podłokietnika z joystickiem oraz konsolą dotykową. Ekran terminala prezentuje kluczowe parametry pracy: prędkość rotorów, obroty wentylatora, ustawienie sit, poziom strat, obciążenie silnika, dane o wydajności oraz informacje z systemu GPS i automatycznego prowadzenia. Interfejs jest czytelny, co ułatwia szybkie reagowanie na zmieniające się warunki.

Elektronika, automatyka i rolnictwo precyzyjne

CR9.90 wpisuje się w trend cyfryzacji i automatyzacji rolnictwa. Kombajn może być wyposażony w zaawansowany system autoprowadzenia, który wykorzystuje sygnał GPS o wysokiej dokładności. Dzięki temu maszyna jest w stanie prowadzić się niemal samodzielnie, utrzymując idealnie równoległe przejazdy, minimalizując nakładki i omijaki. Dla operatora oznacza to mniejsze zmęczenie, a dla gospodarstwa – lepsze wykorzystanie powierzchni pola.

Systemy monitorowania wydajności i plonu umożliwiają zbieranie danych o ilości ziarna z poszczególnych fragmentów pola. Dane te są następnie analizowane w programach do zarządzania gospodarstwem, co wspomaga podejmowanie decyzji o zmiennej dawce nawozów, środków ochrony roślin czy nasion. CR9.90, jako element takiego cyfrowego łańcucha, pozwala budować szczegółowe mapy plonu, będące podstawą dla rolnictwa precyzyjnego.

Elektroniczne systemy automatycznej regulacji parametrów omłotu i czyszczenia mogą samodzielnie dostosowywać ustawienia rotorów, sit i wentylatora do aktualnych warunków, minimalizując straty i uszkodzenia ziarna. Operator wprowadza jedynie podstawowe parametry, a kombajn optymalizuje swoją pracę w czasie rzeczywistym. Jest to szczególnie cenne, gdy warunki w polu często się zmieniają – na przykład przy zmiennej wilgotności łanu lub różnej wysokości roślin.

Dane techniczne, zastosowanie, zalety i wady kombajnu CR9.90

Przykładowe dane techniczne CR9.90

Dokładne dane techniczne mogą różnić się w zależności od rocznika i specyfikacji na dany rynek, jednak typowa konfiguracja New Holland CR9.90 obejmuje:

• Moc silnika: około 550–600 KM (w zależności od wersji z systemem zarządzania mocą).
• Typ silnika: wysokoprężny, turbodoładowany, z układem wtrysku common rail, często jednostka FPT Cursor.
• Pojemność zbiornika ziarna: przeważnie w przedziale 12 500–14 500 litrów.
• System omłotu: podwójny rotor osiowy, regulowana prędkość, możliwość zmiany ustawień klepiska.
• System czyszczenia: wielostopniowy, z regulowanymi sitami i wentylatorem o dużej wydajności.
• Szerokość hederu: w zależności od rynku i konfiguracji najczęściej 7,5–13,7 m.
• Prędkość rozładunku zbiornika: do kilku litrów na sekundę, co pozwala na szybkie opróżnienie.
• Napęd: standardowo na oś przednią z opcją napędu na wszystkie koła lub rozwiązań gąsienicowych.
• Masa własna: kilkanaście ton, zależnie od konfiguracji, hederu i ogumienia.
• Norma emisji spalin: zgodnie z aktualnymi wymogami (np. Stage IV/Tier 4 Final w nowszych wersjach).

W praktyce wiele egzemplarzy wyposażonych jest w dodatkowe opcje, takie jak: oświetlenie LED o bardzo dużej mocy, system telematyczny do zdalnego monitorowania, zaawansowane czujniki strat, kamery cofania i obserwacji hedera, systemy ważenia plonu czy automatycznego smarowania kluczowych punktów maszyny.

Zastosowanie CR9.90 w rolnictwie towarowym

New Holland CR9.90 znajduje zastosowanie głównie w gospodarstwach, dla których kluczowa jest wysoka wydajność i zdolność do szybkiego zebrania dużej ilości ziarna. To maszyna stworzona do pracy na polach o powierzchni od kilkudziesięciu do kilkuset hektarów w jednym kompleksie. W takich warunkach można w pełni wykorzystać potencjał szerokiego hedera i dużego zbiornika ziarna.

Najczęstsze uprawy zbierane CR9.90 to:

• pszenica ozima i jara,
• jęczmień, pszenżyto, żyto, owies,
• rzepak ozimy,
• kukurydza na ziarno (z użyciem specjalnej przystawki),
• soja i inne rośliny strączkowe,
• specjalistyczne nasiona traw czy roślin oleistych.

Dzięki możliwości stosowania różnych hederów i przystawek roboczych, CR9.90 bywa wykorzystywany jako maszyna uniwersalna w usługach zbioru dla wielu gospodarstw. Przedsiębiorstwa usługowe cenią go za niezawodność, dużą przepustowość oraz możliwość pracy przez wiele godzin dziennie, często również nocą, przy wsparciu wydajnego oświetlenia.

W krajach o zróżnicowanej rzeźbie terenu kombajn ten sprawdza się także na polach pagórkowatych, zwłaszcza w wersjach z systemami kompensacji pochylenia lub przy współpracy z ciągnikami i przyczepami przeładowczymi. Ważną zaletą jest możliwość dostosowania ustawień do trudnych warunków – wysokiej wilgotności słomy czy wyległych łanów – bez dramatycznego spadku wydajności.

Zalety kombajnu New Holland CR9.90

CR9.90 oferuje szereg cech, które sprawiają, że jest często wybierany przez duże gospodarstwa i firmy usługowe:

• Ogromna wydajność – dzięki wysokiej mocy silnika, podwójnemu rotorowi i szerokim hederom kombajn jest w stanie zebrać duże obszary w krótkim czasie, co ma kluczowe znaczenie w krótkich oknach pogodowych.
• Wysoka jakość ziarna – delikatny omłot i rozbudowany system czyszczenia pozwalają uzyskać ziarno o niskiej zawartości zanieczyszczeń i niewielkim stopniu uszkodzenia, co podnosi jego wartość handlową.
• Niskie straty – czujniki i systemy kontroli strat pomagają na bieżąco korygować ustawienia, minimalizując ilość ziarna pozostającego na polu.
• Komfort pracy operatora – przestronna kabina, dobra widoczność, niski poziom hałasu oraz ergonomicznie zaprojektowane sterowanie ograniczają zmęczenie, co jest ważne przy pracy po kilkanaście godzin dziennie.
• Zaawansowana elektronika – systemy autoprowadzenia, monitoringu plonu, telematyki i automatycznej regulacji parametrów pracy umożliwiają integrację kombajnu z koncepcją rolnictwa precyzyjnego.
• Uniwersalność zastosowań – kompatybilność z wieloma rodzajami hederów i przystawek umożliwia zbiór różnych gatunków roślin, w tym kukurydzy, rzepaku, soi czy strączkowych.
• Stosunkowo wysoka niezawodność – przy odpowiedniej obsłudze i serwisie maszyna może pracować przez wiele sezonów, zachowując ciągle wysokie parametry pracy.
• Możliwość konfiguracji – producent oferuje różne warianty wyposażenia (m.in. gąsienice, typy ogumienia, poziom automatyki), co pozwala dopasować maszynę do specyfiki gospodarstwa.

Wady i ograniczenia modelu CR9.90

Mimo wielu zalet, CR9.90 nie jest maszyną pozbawioną ograniczeń. Na niektórych rynkach i w pewnych warunkach pojawiają się następujące wyzwania:

• Wysoka cena zakupu – jako kombajn klasy premium, CR9.90 jest inwestycją wymagającą dużego kapitału. W praktyce jest dostępny głównie dla dużych gospodarstw lub firm usługowych.
• Koszty eksploatacji – obsługa, paliwo, części zamienne i serwis nowoczesnych kombajnów są kosztowne. Im bardziej skomplikowana elektronika, tym bardziej specjalistyczny serwis bywa potrzebny.
• Wymagania dotyczące areału – aby w pełni wykorzystać potencjał takiej maszyny, gospodarstwo powinno dysponować dużą powierzchnią upraw. W małych gospodarstwach tak wysoka wydajność jest po prostu niewykorzystywana, a koszty stają się nieopłacalne.
• Waga i gabaryty – duża masa i szerokość hederu utrudniają przejazdy po drogach publicznych, wymagają specjalnej przyczepy do przewozu hedera oraz starannego planowania logistycznego.
• Potencjalna wrażliwość elektroniki – skomplikowane systemy elektroniczne oferują wiele funkcji, ale są także podatne na różnego rodzaju usterki, szczególnie w trudnych warunkach (wilgoć, kurz, drgania).
• Zaplecze serwisowe – aby w pełni docenić zalety CR9.90, konieczny jest dobry dostęp do autoryzowanego serwisu i części zamiennych. W rejonach o słabiej rozwiniętej sieci dealerskiej może to stanowić istotne ograniczenie.

Praktyczne uwagi eksploatacyjne i ciekawostki

Eksploatacja kombajnu CR9.90 wymaga przeszkolonego operatora, rozumiejącego zasady ustawiania rotorów, sit i wentylatora. Wprawny użytkownik jest w stanie uzyskać bardzo niskie straty i wysoką wydajność, natomiast nieprawidłowa regulacja może prowadzić do zatykania maszyny lub nadmiernych strat ziarna. Dlatego producent oraz dealerzy często oferują szkolenia, a także wsparcie doradców polowych.

Ciekawostką jest, że technologia podwójnego rotora wykorzystywana w serii CR przyczyniła się do wielu rekordów wydajnościowych w zbiorze zbóż. Wśród tych osiągnięć znajdują się rekordy Guinnessa w ilości zebranej pszenicy w określonym czasie, które demonstrowały możliwości konstrukcji New Holland. Choć rekordy te ustanawiane były na najlepiej przygotowanych polach i w sprzyjających warunkach, pokazują skalę potencjału tej technologii.

W praktyce wielu rolników docenia możliwość szybkiego przełączania się pomiędzy różnymi uprawami – na przykład z pszenicy na rzepak czy na kukurydzę. Wymiana hedera i odpowiednia regulacja ustawień kombajnu pozwalają na stosunkowo płynne przejście między sezonami różnych gatunków. W gospodarstwach mieszanych, gdzie gospodaruje się na wielu rodzajach gleb i uprawia kilka roślin w zmianowaniu, CR9.90 staje się maszyną centralną dla prac żniwnych.

Ważnym aspektem eksploatacji jest także dbałość o konserwację. Regularne czyszczenie maszyny po zakończeniu sezonu, przegląd elementów zużywających się (noże, listwy tnące, klepisko, elementy rotorów, sita, łożyska, pasy) oraz odpowiednie przechowywanie pozwalają wydłużyć żywotność kombajnu. Przy tak dużej wartości maszyny dbałość o serwis staje się inwestycją, która zwraca się w kolejnych sezonach.

Ze względu na dużą moc i gabaryty CR9.90 bywa wykorzystywany także w specjalistycznych projektach, na przykład przy testach odmian roślin w warunkach polowych, w dużych gospodarstwach nasiennych czy przy zbiorze z pól demonstracyjnych. Dokładność map plonów i możliwość analizy danych zbiorczych sprawiają, że maszyna ta jest chętnie wykorzystywana w rolnictwie badawczym i rozwojowym, w którym istotne jest gromadzenie precyzyjnych informacji o wydajności konkretnych odmian, technologii uprawy czy nawożenia.

New Holland CR9.90 pozostaje jednym z przykładów, jak daleko zaszła mechanizacja i automatyzacja zbioru płodów rolnych. Łączy w sobie klasyczne zadanie kombajnu – omłot i oddzielenie ziarna od resztek roślinnych – z nowoczesną elektroniką, telematyką i możliwościami integracji z systemami zarządzania gospodarstwem. Dla rolników poszukujących maksymalnej efektywności i precyzji w zbiorze, ten model jest punktem odniesienia, który wyznacza standardy w swojej klasie mocy i wydajności.